YDUS Çocuk Hematolojisi ve Onkolojisi, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları uzmanlarının girdiği 3 yıllık bir yan dal eğitimidir (1219 sayılı Kanun Ek-3). Bu yan dala Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları ana dalından girildiği için sınav, ÖSYM 2026-YDUS Başvuru Kılavuzu'na göre 60 soruluk, 80 dakikalık çoktan seçmeli sınavdır; sorular yan dala özgü değil, ana dalın genel eğitim programı çerçevesinde hazırlanır. Bu rehberde akut lösemilerden kemik iliği naklinin uzun dönem komplikasyonlarına, embriyonel tümörlerden palliative care'e uzanan konu başlıklarının editoryal haritasını, COG (Children's Oncology Group), SIOP (International Society of Paediatric Oncology) ve TPHD (Türk Pediatrik Hematoloji Derneği) gibi kaynak aileleri çerçevesinde çalışma notlarını ve 12 haftalık hazırlık planını bulacaksınız. Klinik doz ve protokol ayrıntıları bu yazıda yer almaz; güncel kılavuzların kendi sürümlerine başvurun.
📋 YDUS Çocuk Hematoloji-Onkoloji 2026 Hızlı Bakış
- Sınav Tarihi: 2 Mayıs 2026 (Cumartesi), saat 10.15, Ankara
- Sınav Biçimi: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları ana dalından girenler için 60 çoktan seçmeli soru / 80 dakika; açık uçlu bölüm yoktur (kılavuz md. 1.3)
- Puanlama: Net = doğru − yanlış/4 (4 yanlış 1 doğruyu götürür, 4Y=1D), 100 üzerinden YDUS puanına dönüştürülür (md. 4.2)
- Baraj: Tercih için YDUS puanının en az 45 olması gerekir (md. 4.5)
- Ana Dal Şartı: Pediatri (Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları) uzmanlığı
- Eğitim Süresi: 3 yıl yan dal (1219 sayılı Kanun Ek-3); Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları 4 yıl + yan dal 3 yıl = 7 yıl (tıp fakültesi hariç)
- ÖSYM yerleştirme verisi (genel kontenjan), 2026: 42 program, 112 kontenjan, 17 yerleşen, en küçük puan 45,42, en büyük puan 73,75
- Önceki dönemler (genel kontenjan): 2025/2: 37 program, 53 kontenjan, 12 yerleşen, 45,00-74,17 · 2025/1: 40 program, 61 kontenjan, 21 yerleşen, 46,67-80,00
Kaynak: ÖSYM, YDUS Yerleştirme Sonuçlarına İlişkin En Küçük ve En Büyük Puanlar (yabancı uyruklu kontenjan hariç). En küçük ve en büyük puan, programlar arasındaki uç değerlerdir; kontenjanın bir kısmı boş kalabilir ve boş kalanlar ek yerleştirmede değerlendirilir.
📊 Konu Haritası (editoryal tahmin, resmî dağılım değildir)
ÖSYM yan dala özgü ayrı bir test hazırlamaz; sorular, adayın girdiği ana dalın (Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları) genel eğitim programı çerçevesinde hazırlanır (kılavuz md. 1.3). Aşağıdaki harita, bu yan dalın konu başlıklarını göreli ağırlıklarıyla gösteren editoryal bir çalışma planıdır; ÖSYM'nin yayımladığı bir soru dağılımı değildir.
| Konu Grubu | Göreli ağırlık (editoryal, %) | Öncelik |
|---|---|---|
| Akut Lösemiler (ALL+AML) | 20% | Çok Yüksek |
| Lenfomalar (Hodgkin+NHL) | 9% | Yüksek |
| Solid Tümörler (Wilms, nöroblastom, RMS) | 17% | Çok Yüksek |
| SSS Tümörleri | 6% | Orta |
| Kemik Tümörleri (Osteosarkom, Ewing) | 6% | Orta |
| Anemiler (talasemi, orak, demir) | 11% | Yüksek |
| Hemostaz+Tromboz (Hemofili, ITP, vWD) | 11% | Yüksek |
| Kemik İliği Yetmezliği (Aplastik, FA) | 6% | Orta |
| Kemik İliği Nakli (HSCT) | 8% | Yüksek |
| Onkolojik Aciller+Yan Etkiler | 6% | Orta |
🎯 Konu Başlıkları ve Çalışma Notları
Aşağıdaki notlar konu başlıklarını ve kavramsal çerçeveyi özetler; ilaç dozu gibi tedavi parametreleri bilinçli olarak yazılmamıştır. Bu değerler için kaynak olarak güncel kılavuzun veya protokolün kendi sürümünü kullanın.
1. Akut Lösemiler — En Yüksek Editoryal Ağırlık
Pediatrik onkolojinin merkezi konusudur. Akut Lenfoblastik Lösemi (ALL) — pediatrik kanserlerin %25'i, %85+ uzun dönem sağkalım. AML — daha agresif, %65 sağkalım. Sınavda risk stratifikasyonu (B-ALL: standard/high/very high risk; T-ALL ayrı), MRD (minimal residual disease) takibi, COG/BFM/AIEOP-BFM protokolleri, hedefli ilaçlar (imatinib BCR-ABL+ ALL'da, blinatumomab, inotuzumab, CAR-T tisagenlecleucel) yoğun sorulur.
2. Solid Tümörler
- Wilms Tümörü (Nefroblastom): En sık çocukluk böbrek tümörü. SIOP vs COG protokol farkı (SIOP — preoperatif kemoterapi; COG — primer cerrahi). Histoloji: anaplastik vs favorable. WT1, WTX gen mutasyonları.
- Nöroblastom: En sık ekstrakraniyal solid tümör. MYCN amplifikasyonu kötü prognostik. INSS ve INRG evrelemesi. Yüksek risk: dinutuximab (anti-GD2 monoklonal Ab) immünoterapi.
- Rabdomiyosarkom (RMS): En sık çocuk yumuşak doku sarkomu. Embriyonel (iyi prognoz) vs alveolar (kötü, PAX3-FOXO1 füzyon).
- Hepatoblastom: AFP marker. PRETEXT evrelemesi. Cisplatin + doksorubisin + cerrahi.
- Retinoblastom: RB1 gen, lökokori. Bilateral genetik, unilateral sporadik.
- Germ Hücreli Tümörler: AFP+βHCG markerleri.
3. Anemiler
Türkiye akdeniz havzasında talasemi prevalansı yüksek (taşıyıcı %2-3). β-Talasemi major: HbF artışı, transfüzyon bağımlı, demir şelasyonu (deferasiroks, deferipron). Orak hücre anemisi: vazo-oklüzif kriz, akut göğüs sendromu, hidroksiüre. Demir eksikliği: en sık 6ay-3yaş, ferritin <12 ng/mL. Megaloblastik anemiler: B12+folat. Yenidoğan ABO/Rh uyuşmazlık. Konjenital diseritropoetik anemiler (CDA).
4. Hemostaz Bozuklukları
- Hemofili A/B: X'e bağlı resesif. F8/F9 eksikliği. Hemarroz, hematom. Profilaksi (yeni — emicizumab, fitusiran). 2024: gen tedavisi (etranacogene dezaparvovec — hemofili B).
- vWD (von Willebrand Hastalığı): En sık kalıtsal hemoraji bozukluğu. Tip 1 (kantitatif), Tip 2A/B/M/N (kalitatif), Tip 3 (yokluk). Desmopressin (DDAVP) Tip 1'de.
- ITP (İmmün Trombositopeni): Akut çocukluk ITP genelde self-limited. Kronik ITP: TPO-RA (eltrombopag, romiplostim).
- TTP: ADAMTS13 eksikliği. Plazma değişimi.
- HUS: Shiga toksini, atipik HUS — eculizumab.
5. Kemik İliği Nakli (HSCT)
Allojeneik HSCT endikasyonları: yüksek risk ALL/AML, refrakter/relaps lösemi, ağır aplastik anemi, talasemi major, FA, SCID. Donor seçimi: matched sibling > haploidentical > matched unrelated. Komplikasyonlar: GVHD (akut/kronik), VOD/SOS, CMV reaktivasyon, EBV-PTLD. Conditioning rejimleri: myeloablative vs reduced intensity. 2024: Haploidentical HSCT post-transplant siklofosfamid — donor havuzu genişledi.
📚 Önerilen Kaynaklar
- Lanzkowsky's Manual of Pediatric Hematology and Oncology, 7. Baskı (2021) — Temel referans
- Nathan and Oski's Hematology and Oncology of Infancy and Childhood, 9. Baskı — Kapsamlı
- Pizzo & Poplack's Principles and Practice of Pediatric Oncology, 8. Baskı (2021) — Onkoloji ders kitabı
- Türk Pediatrik Hematoloji Derneği (TPHD) Kılavuzları — tphd.org.tr
- COG (Children's Oncology Group) Protokolleri — childrensoncologygroup.org
- SIOP (International Society of Paediatric Oncology) — Avrupa protokolleri
- PubMed güncel makaleler: CAR-T pediatrik, gen tedavisi (Casgevy/Lyfgenia 2023 FDA orak hücre, Beti-cel talasemi)
📅 12 Haftalık Hazırlık Planı
| Hafta | Konu | Hedef |
|---|---|---|
| 1-2 | Akut Lösemiler (ALL+AML) | Lanzkowsky 4-6. bölüm + COG protokol |
| 3 | Lenfomalar (HL+NHL) | Pizzo bölüm + Türk klinik |
| 4-5 | Solid Tümörler (Wilms, nöroblastom, RMS) | SIOP vs COG protokol farkları |
| 6 | SSS+Kemik Tümörleri | Osteosarkom MAP, Ewing VDC/IE |
| 7 | Anemiler (talasemi, orak, demir, megaloblastik) | Türkiye prevalansı + yeni tedaviler |
| 8 | Hemostaz Bozuklukları (Hemofili, vWD, ITP) | Yeni ajanlar (emicizumab, eltrombopag) |
| 9 | Kemik İliği Yetmezliği + HSCT | FA, aplastik anemi, allo-HSCT |
| 10 | Onkolojik Aciller + Geç Etkiler | Tümör lizis, febril nötropeni, sekonder malignite |
| 11 | Geçmiş YDUS soruları + simüle sınav | 200+ soru çözüm |
| 12 | Tekrar + zayıf konular | Son 7 gün hatırlatma |
❓ Sıkça Sorulan Sorular (FAQ)
Çocuk Hematoloji-Onkoloji için ÖSYM'nin 2026 kontenjan ve puan verisi nedir?
ÖSYM'nin 2026-YDUS yerleştirme tablosuna göre genel kontenjanda 42 programda 112 kontenjan ilan edildi, 17 aday yerleşti; programlara yerleşen en küçük puan 45,42, en büyük puan 73,75 oldu. 2025/2 döneminde 53 kontenjana 12, 2025/1 döneminde 61 kontenjana 21 aday yerleşmişti. Kontenjanın büyük bölümü boş kalabiliyor; hedef programınızın önceki dönem puanlarını ÖSYM tablosundan inceleyin.
CAR-T tedavisi YDUS'ta sorulur mu?
ÖSYM yan dala özgü bir soru dağılımı yayımlamadığı için kesin söylenemez; sorular Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları ana dalının genel eğitim programı çerçevesinde hazırlanır. CAR-T (tisagenlecleucel/Kymriah), endikasyonu (refrakter B-ALL), CRS yönetimi (tocilizumab) ve ICANS pediatrik onkolojide güncel bir konudur; kavramsal düzeyde bilmek iyi bir hazırlıktır.
SIOP vs COG protokol farkı önemli mi?
Özellikle Wilms tümöründe iki yaklaşımın farkı klasik bir çalışma konusudur. SIOP: preoperatif kemoterapi (4 hafta) → cerrahi → postop. COG: primer cerrahi → kemoterapi. Türkiye'de uygulanan protokol merkeze göre değişebilir; güncel ulusal önerilere bakın.
Talasemi ve orak hücre gen tedavisi (Casgevy, Lyfgenia, Beti-cel) bilinmeli mi?
ÖSYM yan dala özgü bir soru dağılımı yayımlamadığı için kesin söylenemez; ancak konu güncel literatürde öne çıkıyor. Casgevy (exa-cel, CRISPR/Cas9 BCL11A) orak hücre hastalığında 2023, transfüzyon bağımlı talasemide 2024'te FDA onayı aldı; Lyfgenia (lovo-cel) 2023'te orak hücre hastalığı için onaylandı; beti-cel transfüzyon bağımlı β-talasemi için onaylıdır. Etkinlik ve maliyet tartışmasını (tedavi bedeli milyonlarca dolar) kavramsal düzeyde bilmek iyi bir hazırlıktır.
Hemofili profilaksi: emicizumab nedir?
Emicizumab (Hemlibra) — bispesifik antikor (FIXa + FX köprüleyici), F8 mimik. SC subkutan haftalık-aylık. F8 inhibitörü olan/olmayan hemofili A profilaksisinde standart hale geldi.
⚖️ YMYL Disclaimer (Akademik Sağlık)
Bu içerik YDUS Çocuk Hematoloji-Onkoloji yan dal sınav hazırlığı amaçlı akademik rehberdir; klinik tedavi, ilaç dozajı, hasta bakımı, reçete yazma veya tanı tavsiyesi niteliği taşımaz. Klinik uygulamada güncel kılavuzlar (TPHD, COG, SIOP), Türkiye Farmakopesi, TİTCK onaylı prospektüs bilgileri ve yetkili hekim/uzman onayı esas alınmalıdır. Sınav bilgileri için ÖSYM resmi kılavuzunu ve TPHD kaynaklarını doğrulayınız.
