Onkoloji kanser hastalıklarının, hematoloji ise kan ve kan yapıcı sistem hastalıklarının tanı ve tedavisiyle ilgilenen tıp dallarıdır. Bu alanlarda hekimlerin yanı sıra hemşireler, medikal fizikçiler ve radyoterapi teknikerleri de ekip hâlinde çalışır. Bu yazı bir meslek tanıtımıdır; tanı, tedavi ya da ilaç önerisi içermez.
Kısa cevap: Onkolog ve hematolog olmak için önce YKS'de SAY puan türüyle 6 yıllık tıp fakültesini bitirmek gerekir. Radyasyon onkolojisi TUS ile girilen 5 yıllık bir ana daldır; tıbbi onkoloji ve hematoloji ise İç Hastalıkları uzmanlığından sonra YDUS ile girilen 3 yıllık yan dallardır. Çocuk hastalarla çalışmak isteyenler Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları uzmanlığının ardından çocuk hematolojisi ve onkolojisi yan dalına yönelir.
Onkoloji ve hematoloji nedir, ne iş yapılır?
Kanser tedavisi çoğu zaman tek bir uzmanın değil, farklı uzmanlıkların birlikte çalıştığı bir ekibin işidir. Hastanın durumu, birden fazla uzmanın katıldığı toplantılarda (tümör konseyi) ele alınır ve tedavi planı birlikte belirlenir. Başlıca roller şunlardır:
- Tıbbi onkolog: Kanser hastalarını değerlendirir; kemoterapi gibi ilaç temelli tedavileri planlar ve izler.
- Radyasyon onkoloğu: Işın tedavisini (radyoterapi) planlar ve yönetir.
- Hematolog: Kansızlık, pıhtılaşma bozuklukları ve kan kanserleri gibi kan hastalıklarının tanı ve tedavisiyle ilgilenir; kemik iliği nakli birimlerinde de görev alabilir.
- Çocuk hematolojisi ve onkolojisi uzmanı: Çocuk ve ergenlerdeki kan hastalıkları ile kanserlerle ilgilenir.
- Cerrahi onkolog ve jinekolojik onkoloji cerrahı: Kanser cerrahisi yapan; genel cerrahi ya da kadın hastalıkları ve doğum uzmanlığının üzerine yan dal eğitimi almış hekimlerdir.
- Onkoloji hemşiresi: Hastanın bakımını ve tedavi sürecini izler, hasta ve yakınlarını bilgilendirir.
- Medikal fizikçi: Radyoterapi cihazlarının kalite kontrolünü yapar ve ışın tedavisinin planlanmasında fiziksel hesaplamalara katılır.
- Radyoterapi teknikeri: Planlanan ışın tedavisini cihaz başında uygular.
Radyoloji, nükleer tıp ve patoloji uzmanları da tanı sürecinde bu ekibin parçasıdır. Görev ve yetki tanımları kuruma ve mevzuata göre değişir.
Hangi bölümler ve sınavlar?
Tıp fakültesi (6 yıl): Tıp fakülteleri YKS'de SAY (Sayısal) puan türüyle öğrenci alır; TYT'nin yanında AYT Matematik, Fizik, Kimya ve Biyoloji testleri belirleyicidir. Taban puanı, başarı sırası ve kontenjan her yıl değiştiği için güncel verilere YKS bölümler sayfasından bakın. Mezuniyetin ardından uzmanlık için ÖSYM'nin yılda iki kez yaptığı Tıpta Uzmanlık Eğitimi Giriş Sınavı (TUS) gerekir; sınavın yapısı için TUS rehberine bakabilirsiniz.
Radyasyon onkolojisi (ana dal): TUS ile doğrudan girilen bir ana daldır. ÖSYM 2026 TUS kılavuzu Tablo 7'ye göre eğitim süresi 5 yıldır; yani yol 6 yıllık tıp fakültesi ve 5 yıllık uzmanlık eğitiminden oluşur.
Tıbbi onkoloji ve hematoloji (yan dal): Bu iki dal İç Hastalıkları'nın yan dallarıdır. Önce TUS ile İç Hastalıkları ana dalına yerleşilir (Tablo 7'ye göre 4 yıl). Uzmanlık belgesi alındıktan sonra Tıpta Yan Dal Uzmanlık Eğitimi Giriş Sınavı (YDUS) ile yan dala girilir; 1219 sayılı Kanun eki çizelgeye göre iç hastalıkları yan dallarının eğitimi 3 yıl sürer. YDUS yılda bir kez yapılır ve sınavda yabancı dil şartı aranmaz.
Çocuk hematolojisi ve onkolojisi: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları ana dalı (4 yıl) tamamlandıktan sonra YDUS ile girilen 3 yıllık bir yan daldır.
Cerrahi yan dallar: Cerrahi onkoloji, Genel Cerrahi uzmanlarının girebildiği 2 yıllık bir yan daldır. Jinekolojik onkoloji cerrahisi ise Kadın Hastalıkları ve Doğum uzmanlarının girebildiği 3 yıllık bir yan daldır (1219 sayılı Kanun eki çizelge).
Devlet hizmet yükümlülüğü (DHY): Tabip, uzman tabip ve yan dal uzmanı için DHY her eğitim için ayrı doğar (3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu Ek 3). Süre, görev yerinin gelişmişlik grubuna göre 300 ile 600 gün arasında değişir; en gelişmiş ilçe merkezlerinde 600 gün, en az gelişmiş yerlerde 300 gündür. Yan dal ya da ikinci ana dal için DHY süresinin en az yarısının tamamlanmış olması gerekir. Güncel koşulları Sağlık Bakanlığı duyurularından kontrol edin.
Hekim olmayanlar için yollar:
- Radyoterapi ön lisansı: TYT puanıyla öğrenci alan 2 yıllık bir programdır; mezunlar radyoterapi birimlerinde tekniker olarak çalışır. Ön lisans mezunları DGS ile bazı lisans programlarına geçmeyi deneyebilir; hangi alanın hangi lisansa geçebildiği ÖSYM'nin DGS kılavuzundaki tabloda yazar.
- Hemşirelik: SAY puan türüyle öğrenci alan 4 yıllık lisans programıdır. Onkoloji alanında çalışmak isteyenler hemşirelikte deneyim kazandıktan sonra kurumların ve üniversitelerin sertifikalı eğitimlerine ya da lisansüstü programlara yönelebilir; bir sertifikanın geçerliliğini ilgili kurumdan öğrenin (hemşire ve ebe rehberi).
- Medikal fizik: Fizik, fizik mühendisliği ya da biyomedikal mühendisliği gibi SAY puan türüyle öğrenci alan lisans programlarının ardından medikal (tıbbi) fizik alanında lisansüstü eğitim alınır. Program adları ve kabul koşulları üniversiteye göre değişir.
Yurt dışı: Türkiye'deki tıp diploması ve uzmanlık belgesi yurt dışında otomatik olarak geçerli sayılmaz; her ülke diploma tanınması, dil yeterliği ve ruhsat sürecini kendi kurumlarıyla yürütür. Genel çerçeve için doktor olma rehberine bakabilirsiniz.
Kamu ve özel sektörde çalışma alanları
| Alan | Nasıl girilir | Not |
|---|---|---|
| Devlet ve şehir hastaneleri, eğitim ve araştırma hastaneleri | Tabipler için DHY ataması ya da Bakanlık ilanları; diğer meslekler için KPSS puanına dayalı ilanlar | Onkoloji, hematoloji ve radyoterapi birimlerinde ekip çalışması |
| Üniversite hastaneleri | TUS ve YDUS ile eğitim; sonrasında öğretim üyesi kadro ilanları | Hasta bakımı, eğitim ve araştırma birlikte yürür |
| Özel hastane ve tıp merkezleri | Kurumun ilanı, görüşme ve sözleşme | Çalışma biçimi ve ücret kuruma göre değişir |
| Kemik iliği nakli, radyoterapi ve ilaç tedavisi birimleri | Hastane içinde görevlendirme ya da birim ilanı | Uzmanlık ve ekip deneyimi önem taşır |
| Klinik araştırma ve ilaç sektörü | Şirketlerin kendi ilanları | Tıbbi danışmanlık ve klinik araştırma koordinasyonu; hekim dışı mesleklere de açık olabilir |
| Akademi | Lisansüstü eğitim, ALES, yabancı dil ve kadro ilanları | Öğretim ve araştırma |
| Yurt dışı | Diploma tanınması, dil yeterliği ve ülkenin lisans süreci | Süreç ülkeye göre değişir; ayrıntı yukarıda |
Maaş neye göre değişir?
Kamuda uzman tabibin giriş neti yaklaşık 103.250 TL'dir (3/2; Temmuz 2026, bekâr; eş ve çocuk yardımı ile döner sermaye hariç). Uzmanlık eğitimi gören asistan tabibin temel neti yaklaşık 94.950 TL'dir (7/3; taban ödeme ve nöbet hariç). Hemşire (lisans) kadrosunun giriş neti yaklaşık 77.500 TL (8/1), sağlık teknikeri kadrosunun yaklaşık 76.300 TL'dir (10/2); radyoterapi ön lisansı mezunlarının kadro unvanı ve derecesi ilanda yazar. Üniversite kadrolarında doktor öğretim üyesi (4/1) yaklaşık 104.350 TL, doçent (3/1) yaklaşık 106.200 TL, profesör (1/4) yaklaşık 129.400 TL net alır.
Taban ek ödeme, nöbet ücreti ve döner sermaye ayrıca ödenir; tutarı kuruma, unvana ve göreve göre değişir.
Özel hastane, klinik, ilaç sektörü ve yurt dışı için tek bir rakam vermek yanıltıcı olur. Geliri belirleyen başlıca etkenler şunlardır:
- İşveren türü: kamu, üniversite, özel hastane grubu ya da küçük klinik
- Unvan ve uzmanlık dalı: hekim, hemşire, tekniker ya da fizikçi
- Şehir ve kurumun ölçeği
- Deneyim yılı ve üstlenilen sorumluluk
- Nöbet, mesai ve ek ödeme düzeni
- Yurt dışında ülkenin kayıt şartları ve ücret ölçekleri
Adım adım yol haritası
- Mesleği tanıyın. Bir onkoloji ya da hematoloji ekibinde çalışan biriyle konuşun; uzun eğitim süresini ve hasta ile yakınlarıyla kurulan yakın ilişkinin duygusal yükünü değerlendirin.
- YKS'ye hazırlanın. Hekim olmak istiyorsanız SAY puan türüne göre TYT ile AYT Matematik, Fizik, Kimya ve Biyoloji için uzun soluklu bir plan kurun.
- Tıp eğitimini tamamlayın. 6 yıl boyunca iç hastalıkları, çocuk sağlığı ve radyasyon onkolojisi gibi dalları stajlarda yakından görün.
- TUS ana dalını seçin. Radyasyon onkolojisi, İç Hastalıkları ve Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları yollarının sürelerini ÖSYM kılavuzundan karşılaştırın.
- DHY sürecini öğrenin. Mezuniyete yakın dönemde Sağlık Bakanlığı'nın kura ve tercih duyurularını izleyin.
- Yan dalı planlayın. Uzmanlıktan sonra YDUS ile tıbbi onkoloji, hematoloji ya da çocuk hematolojisi ve onkolojisine başvurun; ÖSYM kılavuzunu her yıl yeniden okuyun.
- Hekim dışı yolları da değerlendirin. Radyoterapi ön lisansı, hemşirelik ya da fizik ve mühendislik lisansının ardından medikal fizik, ekip içinde farklı roller sunar.
- Gelişiminizi sürdürün. Ulusal derneklerin ve ESMO, ASCO, ESTRO, EHA gibi uluslararası meslek kuruluşlarının kongre, eğitim ve güncel kılavuzlarını izleyin.
Sık Sorulan Sorular
Onkolog olmak için hangi eğitim gerekir?
Önce YKS'de SAY puanıyla 6 yıllık tıp fakültesi bitirilir. Tıbbi onkoloji için ardından TUS ile İç Hastalıkları ana dalına yerleşilir ve uzmanlık sonrasında YDUS ile 3 yıllık yan dala girilir. Radyasyon onkolojisinde ise TUS ile doğrudan 5 yıllık ana dala girilir.
Tıbbi onkoloji ile radyasyon onkolojisi arasındaki fark nedir?
Tıbbi onkolog kemoterapi gibi ilaç temelli tedavileri planlar; radyasyon onkoloğu ise ışın tedavisini planlar ve yönetir. Yolları da farklıdır: tıbbi onkoloji İç Hastalıkları'nın yan dalıdır ve YDUS ile girilir, radyasyon onkolojisi ise TUS ile girilen bir ana daldır. İkisi de hastayı çoğu zaman ortak bir ekiple birlikte değerlendirir.
Hematolog nasıl olunur?
Hematoloji, İç Hastalıkları'nın 3 yıllık yan dalıdır; İç Hastalıkları uzmanları YDUS ile başvurur. Çocuk hastalarda ise Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları uzmanları çocuk hematolojisi ve onkolojisi yan dalına yönelir. Kontenjan ve puan bilgisi ÖSYM'nin yayımladığı yerleştirme sonuçlarında yer alır.
Onkoloji alanında çalışmak için hekim olmak şart mı?
Hayır. Hekimlerin yanında onkoloji hemşireleri, medikal fizikçiler ve radyoterapi teknikerleri de bu alanın ekip üyeleridir. Hemşirelik 4 yıllık lisans, radyoterapi ise 2 yıllık ön lisans programıdır; medikal fizik için fizik ya da mühendislik lisansının ardından lisansüstü eğitim gerekir.
Onkolog maaşı ne kadar?
Kamuda uzman tabibin giriş neti yaklaşık 103.250 TL'dir (Temmuz 2026, bekâr; döner sermaye hariç). Özel hastanelerde ve yurt dışında gelir çalışma biçimine, şehre, kuruma ve deneyime göre çok değiştiği için tek bir rakamla ifade edilemez.
Bu rehber tıbbi tavsiye yerine geçer mi?
Hayır. Bu yazı meslek tanıtımıdır; tanı, tedavi ya da ilaç önerisi içermez. Sağlık sorunu yaşayan ya da kanser şüphesi taşıyan kişilerin hekime başvurması gerekir; acil bir durumda 112 Acil Çağrı Merkezi aranmalı ya da en yakın acil servise gidilmelidir.
Bölüm ve sınav planınızı birlikte kurmak için koçluk sayfasına göz atabilirsiniz.
