Son Güncelleme: Ekim 2026 | Bu rehberde kaynağı belli olmayan kontenjan tahminleri, maaş bantları, vergi indirimi yüzdeleri, emeklilik tablosu ve yanlış puan türü bilgileri kaldırıldı. EKPSS bilgileri ÖSYM 2026 verisine, memur maaşları Temmuz 2026 katsayılarına göre güncellendi; bakanlık adı Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı (ASHB) olarak düzeltildi.
Hızlı Özet
Engelli bireylerin kamu kariyerine giden başlıca yol EKPSS (Engelli Kamu Personeli Seçme Sınavı)'dır: 60 soru, 60 dakika, üç puan türü (EKPSSP1 ortaöğretim, EKPSSP2 ön lisans, EKPSSP3 lisans) ve 4 yıl geçerlilik. İlkokul ve ortaokul mezunları için kura yolu da vardır. Başvuru için engel oranının en az %40 olduğunu gösteren rapor gerekir: 18 yaş ve üzeri için Engelli Sağlık Kurulu Raporu, 18 yaş altı için ÇÖZGER. Kamu kurumları memur kadrolarının %3'ünü engelli personele ayırmak zorundadır. 2026 EKPSS 19 Nisan 2026'da yapıldı, sonuçlar 14 Mayıs 2026'da açıklandı. Temmuz 2026 memur katsayılarıyla bekâr bir memurun giriş neti lisansta ve ön lisansta yaklaşık 67.200 TL, lisede yaklaşık 67.100 TL'dir.
İlgili İçerikler: EKPSS Rehberi | EKPSS Puan Hesaplama | EKPSS Çıkmış Sorular | Memur Maaşları Rehberi
Yasal Çerçeve
Engelli İstihdamının Yasal Dayanakları
- 5378 sayılı Engelliler Hakkında Kanun: Ayrımcılık yasağı, erişilebilirlik ve makul uyum ilkeleri
- 573 sayılı Özel Eğitim Hakkında KHK: Özel eğitim hakkı ve kaynaştırma ilkesi
- 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu: Kamu kurumlarında engelli memur kadrosu (md. 53)
- 4857 sayılı İş Kanunu (md. 30): En az 50 işçi çalıştıran işyerlerinde engelli işçi çalıştırma yükümlülüğü; özel sektörde %3, kamu işyerlerinde %4
- BM Engelli Hakları Sözleşmesi: Türkiye taraf devlettir
- Anayasa md. 50 ve 61: Çalışma şartlarında özel koruma ve engellilerin toplum hayatına uyumunu sağlayıcı tedbirler
- Sağlık Bakanlığı engellilik değerlendirme yönetmelikleri: Erişkinler ve çocuklar için rapor süreçleri
Engelli Sağlık Kurulu Raporu ve ÇÖZGER
18 Yaş ve Üzeri: Engelli Sağlık Kurulu Raporu
- Tam teşekküllü devlet veya üniversite hastanesinin engelli sağlık kurulundan alınır
- Muayene ve tetkiklerin ardından hekim kurulu raporu düzenler
- EKPSS'ye başvuru için engel oranının en az %40 olması gerekir
- Rapor; eğitim, istihdam ve sosyal haklara erişimde dayanak belgedir
- Raporun geçerlilik süresi ve yenileme koşulları rapor üzerinde yazılıdır
18 Yaş Altı: ÇÖZGER
- ÇÖZGER, Çocuklar İçin Özel Gereksinim Raporu'dur
- Çocuğun gelişimsel ve eğitsel destek ihtiyacını belirler
- Özel eğitim, kaynaştırma ve eğitsel destek hizmetlerinde kullanılır
- RAM (Rehberlik ve Araştırma Merkezi) ile birlikte yürütülür
- EKPSS başvurusunda e-Devlet üzerinden ÇÖZGER raporu da geçerli rapor olarak kabul edilir; hangi raporun geçerli olduğu her dönem ÖSYM kılavuzunda belirtilir
EKPSS (Engelli Kamu Personeli Seçme Sınavı)
EKPSS Nedir?
EKPSS, ÖSYM tarafından 2014'ten beri iki yılda bir düzenlenen ve engelli bireylerin kamuda istihdamı için kullanılan sınavdır. Üç eğitim düzeyi için üç puan türü hesaplanır: EKPSSP1 (ortaöğretim), EKPSSP2 (ön lisans) ve EKPSSP3 (lisans). Sınavda erişilebilirlik düzenlemeleri yapılır: büyük puntolu veya Braille kitapçık, okuyucu ve işaretleyici, erişilebilir salon ve engel grubuna göre ek süre.
EKPSS Sınav Yapısı
- Soru sayısı ve süre: 60 soru, standart süre 60 dakika
- Genel Yetenek (30 soru): Türkçe 15, Matematik 15
- Genel Kültür (30 soru): Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi 10, Temel Yurttaşlık Bilgisi 6, Türk Kültür ve Medeniyetleri 3, Türkiye Coğrafyası 5, Genel, Kültürel ve Güncel Sosyoekonomik Konular 6
- Puanlama: Genel Yetenek %50, Genel Kültür %50; 4 yanlış 1 doğruyu götürür
- Baraj: Resmî baraj yoktur; atamalar puan sırasına göre yapılır
- Ek süre: Engel grubuna göre ÖSYM ek süre verir (genel ve işitme engelli adaylara 20, az gören adaylara 30, okuyucu veya işaretleyici desteği alan adaylara 40 dakikaya kadar); kesin süreler ÖSYM kılavuzunda belirtilir
2026 EKPSS Takvimi
- Sınav: 19 Nisan 2026, saat 10.15 (yapıldı)
- Başvuru: 4-24 Şubat 2026
- Sonuç: 14 Mayıs 2026
- Sıklık: İki yılda bir yapılır; sonraki sınavın tarihi ÖSYM takvimiyle duyurulur
EKPSS Geçerlilik
- EKPSS puanı 4 yıl geçerlidir; örneğin 2024 EKPSS puanı 2028'e kadar kullanılabilir
- Birden fazla EKPSS puanı varsa en yüksek puan esas alınır
- Tek puanla birden fazla tercih dönemine başvurulabilir
Kura ile Atama
- İlkokul ve ortaokul mezunu engelli bireyler EKPSS'ye girmeden kura yoluyla kamu kadrolarına yerleştirilebilir
- Kura çekimi noter huzurunda yapılır; başvuru ve ücret ayrıntıları ÖSYM kılavuzunda yer alır
- Kura ile genellikle hizmetli gibi alt düzey kadrolara atama yapılır
- Kamu kurumlarının engelli işçi alımları ise İŞKUR aracılığıyla yapılır
Atama ve Tercih Süreci
Tercih Süreci
- EKPSS sonucu açıklanır ve puan türünüz belli olur
- ÖSYM'nin yayımladığı tercih kılavuzu veya kurumların kendi ilanları takip edilir
- Aday, kurum, il ve pozisyon bazında tercihlerini yapar
- Yerleştirme EKPSS puan sırasına göre yapılır
- Atanan aday, memuriyet için gerekli şartları sağlıyorsa aday memur olarak göreve başlar
- Aday memurluk sürecini tamamlayanlar asli memurluğa geçer (657 sayılı Kanun)
Her yıl kaç kadro açılacağı ve hangi kurumların engelli personel alacağı o dönemin tercih kılavuzunda ve kurum ilanlarında belirtilir; bu rehberde kaynaksız bir kontenjan tahmini vermiyoruz.
Engelli Kadrosu Kuralı
- Kamu kurumları: Memur kadrolarının %3'ünü engelli personele ayırmak zorundadır (657 sayılı Kanun md. 53)
- Özel sektör: En az 50 işçi çalıştıran işyerleri %3 engelli işçi çalıştırır (4857 sayılı İş Kanunu md. 30); kamu işyerlerinde oran %4'tür
- Yükümlülüğe uyulmazsa: İdari para cezası uygulanır; tutar her yıl güncellenir
- İŞKUR: Engelli iş arayanların kaydı ve işe yerleştirme çalışmalarını yürütür
- Yer değiştirme: Engel durumu, aile birliği ve sağlık gerekçeleri ilgili mevzuatta ayrıca düzenlenir
Engelli Memur Hakları
Genel Memur Haklarına Ek Olarak
EKPSS ile atanan engelli memurlar diğer memurlarla aynı temel haklara sahiptir; buna ek olarak 657 sayılı Kanun ve 5378 sayılı Engelliler Hakkında Kanun kapsamında şu haklar güvence altındadır:
- Erişilebilirlik: İş yeri, ekipman ve yazılımların engel durumuna uygun olması
- Makul uyum: Görevin gereklerine göre çalışma ortamının ve düzeninin uyarlanması
- Görev uygunluğu: Engel durumuna uygun görev verilmesi; gece nöbeti muafiyeti gibi düzenlemeler
- Vergi avantajı: Gelir vergisinde engellilik indirimi; tutarlar her yıl Gelir Vergisi Kanunu uyarınca güncellenir ve bu rehberdeki net maaş tutarlarına dahil değildir
- İzin ve yer değiştirme: Özel izin hakları ve yer değiştirme kolaylıkları
- Emeklilik: Engel durumuna bağlı olarak emeklilikte yaş ve prim şartı avantajı
Engelli Sigortalılar İçin Emeklilik
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu, engelli sigortalılara engel derecesine bağlı olarak normal yaşlılık aylığına göre daha düşük yaş, sigortalılık süresi ve prim gün sayısı şartları tanır. Şartlar engel oranına, sigortalılığın başlangıç tarihine ve çalışma statüsüne göre değiştiği için bu rehberde sayı vermiyoruz. Kendi durumunuza uygun koşulları SGK'dan veya emeklilik danışmanlığı hizmeti veren resmî birimlerden öğrenin.
Engelli Memur Maaşı (Temmuz 2026)
| Kadro (giriş derece/kademe) | Net (yaklaşık) |
|---|---|
| Memur, lise (13/3) | 67.100 TL |
| Memur, ön lisans (10/2) | 67.200 TL |
| Memur, lisans (9/1) | 67.200 TL |
| Öğretmen (9/1) | 70.250 TL |
| Sosyal çalışmacı (9/1) | 74.400 TL |
| Hemşire, lisans (8/1) | 77.500 TL |
Kadro unvanına, derece ve kademeye göre maaş değişir; derece ve kademe ilerledikçe artar. Hizmetli ve işçi kadroları için ücret kurumun kadro türüne göre belirlendiğinden rakam vermiyoruz. Tüm memur kadroları için memur maaşları rehberine bakabilirsiniz.
Engelli Bireyler İçin Eğitim Hakkı
YKS ve Sınavlarda Erişilebilirlik
- ÖSYM engel durumuna göre erişilebilir sınav salonu sağlar
- Ek süre, okuyucu ve işaretleyici desteği verilebilir
- Büyük puntolu veya Braille soru kitapçığı sağlanabilir
- İşitme cihazı kullanımı gibi düzenlemelere izin verilir
- Talepler başvuru sırasında belirtilir; kesin düzenlemeler ÖSYM kılavuzunda yer alır
Üniversitelerde Engelli Öğrenci Birimleri
- Üniversitelerde engelli öğrencilere destek veren birimler bulunur
- Eğitim materyallerinin Braille, sesli veya büyük punto biçimine uyarlanması sağlanabilir
- Erişilebilir kampüs, sınıf ve yurt düzenlemeleri yapılır
Özel Eğitim Hizmetleri
Okul Döneminde
- RAM (Rehberlik ve Araştırma Merkezi) eğitsel değerlendirme yapar
- BEP (Bireyselleştirilmiş Eğitim Programı) okul döneminde hazırlanır
- Kaynaştırma sınıflarında genel okulda destek alınabilir
- Görme, işitme ve zihinsel engelliler için özel eğitim okulları vardır
EKPSS Hazırlığı
- EKPSS'de Eğitim Bilimleri bulunmaz; Türkçe, Matematik ve Genel Kültür (tarih, vatandaşlık, coğrafya ve güncel konular) çalışılır
- ÖSYM'nin yayımladığı çıkmış sorular hazırlığın temel kaynağıdır
- Erişilebilir kaynaklar tercih edilebilir: sesli kitap, ekran okuyucu, büyük punto ve Braille materyal
- Adayın engel durumuna uygun çalışma ortamı ve süre planı oluşturulmalıdır
Sık Sorulan Sorular (FAQ)
S1: EKPSS ne sıklıkta yapılır?
İki yılda bir yapılır; ÖSYM 2014'ten beri düzenliyor. Son sınav 19 Nisan 2026'da yapıldı ve sonuçlar 14 Mayıs 2026'da açıklandı. EKPSS puanı 4 yıl geçerlidir; bu süre içinde tek puanla birden fazla tercih dönemine başvurulabilir.
S2: Engelli Sağlık Kurulu Raporu nasıl alınır?
Tam teşekküllü devlet veya üniversite hastanesinin engelli sağlık kuruluna başvurulur; muayene ve tetkiklerin ardından kurul raporu düzenlenir. EKPSS başvurusu için engel oranının en az %40 olması gerekir. Randevu ve gerekli tetkikler hastaneye göre değiştiği için hastanenin engelli sağlık kurulu birimiyle iletişime geçin.
S3: Engelli kadrosu kuralı zorunlu mu?
Evet. Kamu kurumları memur kadrolarının %3'ünü engelli personele ayırmak zorundadır (657 sayılı Kanun md. 53). Özel sektörde en az 50 işçi çalıştıran işyerleri %3, kamu işyerleri %4 oranında engelli işçi çalıştırmakla yükümlüdür (4857 sayılı İş Kanunu md. 30). Yükümlülüğü yerine getirmeyen işverene idari para cezası uygulanır.
S4: EKPSS hazırlığı nasıl yapılır?
EKPSS'de 60 sorunun 30'u Genel Yetenek (Türkçe 15, Matematik 15), 30'u Genel Kültür sorusudur; Eğitim Bilimleri yoktur. Önce konu eksiklerinizi belirleyin, ardından ÖSYM çıkmış sorularıyla çalışın ve engel durumunuza uygun erişilebilir kaynaklar kullanın. Hazırlığınızı planlamak için EKPSS rehberine bakabilirsiniz.
S5: Engelli memur diğer memurlarla aynı haklara mı sahip?
Evet, temel haklar aynıdır. Buna ek olarak erişilebilirlik, makul uyum, engel durumuna uygun görev, gelir vergisinde engellilik indirimi, özel izin hakları, yer değiştirme kolaylıkları ve emeklilikte yaş ve prim avantajı gibi haklar mevzuatla güvence altına alınmıştır. Her hakkın kapsamı ve koşulları ilgili kanun ve yönetmeliklerde yazılıdır.
S6: Engelli sigortalılar için emeklilik şartları nedir?
5510 sayılı Kanun, engel derecesine bağlı olarak daha düşük yaş, sigortalılık süresi ve prim gün sayısı şartları öngörür. Kesin şartlar engel oranına ve sigortalılık durumuna göre değişir; SGK'dan kendi durumunuza göre bilgi alın. Bu rehberde kaynaksız sayı vermiyoruz.
S7: ÇÖZGER nedir?
ÇÖZGER, Çocuklar İçin Özel Gereksinim Raporu'dur. 18 yaş altındaki çocukların gelişimsel ve eğitsel destek ihtiyaçlarını belirler; özel eğitim, kaynaştırma ve eğitsel destek hizmetlerinde kullanılır ve RAM ile birlikte yürütülür. 18 yaş ve üzeri için rapor Engelli Sağlık Kurulu Raporu'dur.
S8: Özel sektörde çalışmak için engelli istihdamı desteği var mı?
Evet. Engelli işçi çalıştıran işverenlere yönelik bazı teşvik ve prim destekleri bulunabilir; güncel kapsam ve koşullar için İŞKUR ve SGK duyurularına bakın. Özel sektörde işyerinde erişilebilirlik ve makul uyum talep etme hakkınız da vardır. Ücret sektöre ve pozisyona göre değişir; bu rehberde özel sektör için rakam vermiyoruz.
S9: Engelli üniversite öğrencisinin hakları nelerdir?
Sınavlarda erişilebilir salon, ek süre, okuyucu veya işaretleyici desteği ve uyarlanmış kitapçık gibi düzenlemeler yapılabilir. Üniversitelerde engelli öğrenci birimleri; erişilebilir kampüs, materyal uyarlama ve destek hizmetleri sunar. Kapsam üniversiteye göre değiştiği için kayıt olduğunuz üniversitenin engelli öğrenci birimine başvurun.
S10: Engelli memurun yer değiştirme hakkı nedir?
Engel durumu, aile birliği ve sağlık gerekçeleri yer değiştirmede ilgili mevzuatta ayrıca değerlendirilir. Başvuru dönemleri ve öncelik kuralları kurumun yer değiştirme yönetmeliğinde yazılıdır; güncel kural ve takvim için çalıştığınız kurumun personel birimine danışın.
Kapanış
Türkiye'de engelli bireylerin kamuda istihdamı mevzuatla güvence altındadır: EKPSS, kura ve engelli kadrosu kuralı bu yolların başlıcalarıdır. Haklar ve süreçler ayrıntılı olduğu için resmî kaynaklardan doğrulamak önemlidir.
Üç öneri:
- Raporunuzu ve sınav hazırlığınızı erken planlayın: Raporunuzun geçerliliğini kontrol edin; EKPSS takvimini ÖSYM duyurularından izleyin.
- Birden çok yoldan başvurun: EKPSS, kura, İŞKUR ve özel sektör ilanlarını birlikte değerlendirin.
- Erişilebilirlik hakkınızı kullanın: Sınavda ve iş yerinde ihtiyaç duyduğunuz düzenlemeleri başvuru sırasında belirtin; makul uyum talep etme hakkınız vardır.
EKPSS hazırlığınızı planlamak isterseniz EKPSS koçluğu sayfasına göz atabilirsiniz; atama garantisi verilmez.
YMYL Uyarısı
Bu içerik engelli bireylerin kamu istihdamı hakkında bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye değildir. Kesin bilgi için ilgili kurum (ÖSYM (osym.gov.tr), Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı (aile.gov.tr), İŞKUR (iskur.gov.tr), SGK (sgk.gov.tr)) veya avukatla görüşünüz. 5378 sayılı Engelliler Hakkında Kanun, 573 sayılı KHK, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, 4857 sayılı İş Kanunu md. 30 ve 5510 sayılı Kanun kaynaklarını esas alın. Rapor süreçleri, EKPSS ve haklar zaman içinde güncellenebilir. Maaş tutarları Temmuz 2026 memur katsayılarıyla bekâr için hesaplanmıştır. Son güncelleme: Ekim 2026.
