STS Mimarlık Test 3 ULTRA İLERİ 3. KATMAN
10 soru / 20 dakika. STS Mimarlık Karma pratik testi — ultra ileri seviye. Yapısal mühendislik, tarihi koruma, UNESCO Dünya Mirası, kentsel dönüşüm, dijital mimarlık ve Türk Pritzker adaylığı.
STS Mimarlık Karma Soru Çözme
10 soru • 20 dakika • Anında değerlendirme
Not: Bu sorular Rehber Panda tarafından eğitim amaçlı hazırlanmış özgün örnek sorulardır. Resmi sınav soruları değildir. Format ve zorluk açısından gerçek sınava paralel biçimde tasarlanmıştır.
Quiz Kuralları
- ✓ Sol/sağ ok tuşlarıyla sorular arasında geçiş yapabilirsiniz
- ✓ A-E harfleriyle hızlıca cevap işaretleyebilirsiniz
- ✓ Şüpheli soruları "İşaretle" ile sarı renge boyayabilirsiniz
- ✓ Her cevap otomatik olarak kaydedilir, tarayıcıyı kapatsanız kaldığınız yerden devam edersiniz
- ✓ Bittiğinde her sorunun doğru cevabı ve açıklaması gösterilir
Sıkça Sorulanlar
TBDY 2018 ve sismik izolatör base isolation teknolojisi neden Türkiye için kritik?
TBDY 2018 (Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği 18 Mart 2018 RG + 1 Ocak 2019 yürürlük) Türkiye'nin deprem riski yüksek coğrafyasında modern performansa dayalı tasarım PBD yaklaşımı zorunlu kılar — 3 deprem seviyesi DD-1/DD-2/DD-3 + 4 performans hedefi KK/HK/CG/GÖ + 5 zemin sınıfı ZA-ZE vs30 hızı 1500-180 m/s + AB Eurocode 8 EN 1998 uyum. Sismik izolatör base isolation modern teknik kurşun çekirdekli kauçuk LRB (Skinner-Robinson 1975 Yeni Zelanda) + sürtünme sarkacı FPS (Mostaghel-Khodaverdian 1987 USC) + yüksek sönümlü kauçuk HDR — bina temele 0.3-1 m offset + deprem enerjisi %70-90 azaltma. Türkiye uygulamaları: Akkuyu NPP 2024 1200 MW + İstanbul Yeni Havalimanı IGA 2018 + Marmaray 2013 + Avrasya Tüneli 2016 + Yavuz Sultan Selim Köprüsü 2016. 2023 Kahramanmaraş 6 Şubat 7.7+7.6 çift deprem (9 saat ara + Pazarcık+Elbistan epicenters) Türkiye tarihinin en yıkıcı depremi olarak 50.000+ ölüm + 11 il + 700K+ yıkım + 50+ milyar $ zarar — TBDY 2018 katı uygulama + sismik izolatör yaygınlaşma + kentsel dönüşüm hızlanma sonuçları. Cumhurbaşkanlığı 2 yıl yeniden inşa programı + 750K+ yeni konut + Şubat 2025 ilk teslimat. Yurt dışı mimar adayı Türk pratiğine ilk gün başlangıç noktası olarak TBDY 2018 mutlaka ayrıntılı bilmeli.
UNESCO Dünya Mirası Türkiye 21 alan listesi ve son ekler nelerdir?
Türkiye UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde 21 alan (2024) ile yer alır — dünya 18. ülke + AB içinde 4. ülke (İtalya 60+ Çin 59 + Almanya 54 + Fransa 53 + İspanya 50 + Türkiye). 18 kültürel + 2 doğal + 1 karma. Türkiye UNESCO sözleşmesi onayı 1983. Kronolojik liste: 1985 İstanbul Tarihi Yarımada + Divriği Ulu Camii + Göreme Kapadokya + 1986 Hattusa Boğazköy + 1987 Nemrut Dağı + 1988 Pamukkale-Hierapolis + Xanthos-Letoon + 1994 Safranbolu + 1998 Truva + 2011 Selimiye Camii Edirne + 2012 Çatalhöyük Neolitik + 2014 Bursa-Cumalıkızık + Pergamon + 2015 Diyarbakır + Efes + 2016 Ani + 2017 Aphrodisias + 2018 Göbeklitepe + 2021 Arslantepe Höyük + 2023 Gordion + 2024 Eskişehir Çiftlik Anıt Mezarları. Tarihi katmanlar: Neolitik (Göbeklitepe MÖ 9.500 dünyanın en eski tapınak kompleksi + Çatalhöyük MÖ 7.400) → Bronz Çağı (Truva + Hattusa MÖ 1600) → Demir Çağı (Gordion Frig + Ani Bagratuni) → Helenistik-Roma (Pergamon + Efes + Aphrodisias + Hierapolis) → Bizans-İslam (İstanbul + Diyarbakır + Edirne) → Osmanlı (Bursa + Safranbolu). Türkiye geçici listede 80+ alan + 2025+ hedef 25 alan + İstanbul Boğaziçi + Süleymaniye Külliyesi + Konya Mevlana + Mardin Tarihi öncelikli. Göbeklitepe 2018 (Klaus Schmidt 1994 keşif + 11.500 yıllık T-pillars + Stonehenge'den 6000 yıl önce) tarımsal devrim teorisini kökten değiştiren önemli bir keşif.
Mass Timber CLT (Cross-Laminated Timber) ahşap yüksek bina teknolojisi nasıl çalışır?
Cross-Laminated Timber CLT modern mass timber ahşap kompozit malzeme — 1990'lar Avusturya Graz Üniversitesi (Gerhard Schickhofer 1994 doçentlik tezi) + İsviçre EMPA + Almanya TU München ortak geliştirme + 2000'ler endüstriyel üretim + 2010'lar dünya yaygın. Teknik: 3+ kat dik açılı (90°) ahşap lameller (ladin/çam/köknar) + poliüretan PUR yapıştırıcı + lamine basınç + 3-5 katman + her katman 20-45 mm + toplam panel 60-400 mm + 3×16 m büyük panel + prefabrikasyon fabrika + CNC işleme (kapı+pencere+kablolama açılır) + şantiye montaj 5-10x hızlı. Avantajlar: yüksek mukavemet (eğilme+basınç+kayma) + yangın direnci kömürleşme tabakası 0.7 mm/dk + REI 60-180 dk EN Eurocode 5 + sismik avantaj hafif 500 kg/m³ vs beton 2400 kg/m³ + esnek plastik şekil değiştirme TBDY 2018 sertifikasyon 2024+ sürdürülebilirlik karbon depolama 1 m³ CLT = 1 ton CO₂ + biyo-kaynaklı yenilenebilir + döngüsel ekonomi + LEED v4.1 + BREEAM Excellent + WELL + Passivhaus uyumlu. Dünya öncü yüksek binalar TOP 5: (1) Brock Commons Vancouver 2017 ilk 18 kat 53 m UBC öğrenci yurdu (Acton Ostry Architects + sandviç sistem beton çekirdek + CLT döşeme), (2) Mjøstårnet Brumunddal Norveç Mart 2019 18 kat 85.4 m dünya en yüksek 2019-2022 (Voll Arkitekter + saf CLT), (3) Ascent Milwaukee Wisconsin Temmuz 2022 25 kat 86.6 m dünya en yüksek 2022+ (Korb+Associates), (4) Sara Cultural Centre Skellefteå İsveç 2021 75 m Avrupa en yüksek, (5) The Stratford Londra 2019. Avrupa pazar lideri Stora Enso Finlandiya + Binderholz+KLH+Mayr-Melnhof Avusturya. Türkiye: 2022+ Antalya CLT fabrikası + 2023+ Trabzon + Karadeniz orman kaynak + 2025+ ilk yüksek bina pilot + AB EPBD 2024 ahşap promote + Türkiye 2053 net sıfır + Yeşil Mutabakat 2021.
6306 sayılı Kentsel Dönüşüm Kanunu nasıl uygulanır ve süreç nedir?
6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun 16 Mayıs 2012 RG 28309 + Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı + 1999 Marmara depremi sonrası kentsel yenileme ihtiyacı + 15 madde + Geçici 3 madde. Süreç 5 aşama: (1) Riskli yapı tespiti — malik veya bakanlık talebi + lisanslı kuruluş (üniversite + özel firma + 1500+ lisanslı) + TBDY 2018 + DASK + Performansa Dayalı Tasarım + minimum 1/3 maliklerin talebi VEYA Çevre Bakanlığı re'sen tespit, (2) Maliklere bildirim — 60 gün itiraz hakkı + Çevre Bakanlığı Risk Tespit Komisyonu, (3) Riskli yapı tescili — Tapu Sicil Müdürlüğü + 30 günde yıkım kararı, (4) 2/3 maliklerin uzlaşması — yıkım+yeni yapı projesi onayı + uzlaşmama %1 imar artışı kaybı + bağımsız tahkim, (5) Yıkım+inşaat — TOKİ + müteahhit + maliklere kira yardımı 18 ay 1500-3000 TL/ay + yeni daire anahtar teslim. Türkiye 2012-2024 kentsel dönüşüm: 2 milyon+ konut yenilendi + 7 milyon+ riskli yapı tespit + 2025 hedef 6.5 milyon dönüştürülmüş. 2023 Kahramanmaraş depremleri (6 Şubat 7.7+7.6 + 50K+ ölüm + 11 il + 700K+ yıkım + 50+ milyar $ zarar) sonrası ivmelenme + Cumhurbaşkanlığı 2 yıl yeniden inşa programı + TOKİ ana yüklenici + 750K+ yeni konut + Şubat 2025 ilk teslimat. TOKİ Toplu Konut İdaresi Başkanlığı 2 Mart 1984 (Toplu Konut Yasası 2985) + Çevre Bakanlığı bağlı + Türkiye en büyük konut yatırımcısı + 1M+ konut + 2024 100 milyar TL/yıl yatırım. Türkiye 2024 inşaat sektörü 50+ milyar TL/yıl mimari + 300+ milyar TL/yıl inşaat + TMB 1952 700+ üye + ENR Top 250 41 Türk firma dünya 2. + 30+ milyar $ ihracat. Yurt dışı mimar adayı için Türkiye yapı sektörünün ana itici gücü kentsel dönüşüm.
BIM Level 3 ve AI generative design 2023+ trendleri Türkiye'de nasıl uygulanıyor?
BIM (Building Information Modeling) Level 3 — Bew-Richards Maturity Model 2008 UK BIM Task Group + 4 seviye Level 0 (2D CAD AutoCAD 1982) → Level 1 (2D+3D karma + dosya bazlı) → Level 2 (3D BIM + IFC ISO 16739 + İngiltere 2016 BIM Mandate + AB Directive 2014/24/EU Madde 22 + Türkiye 2024 Çevre Bakanlığı yönetmelik) → Level 3 (Full iBIM Integrated BIM + Common Data Environment CDE ISO 19650 + tek merkezi bulut + tüm disiplinler eş zamanlı + IFC 4.3 + buildingSMART OpenBIM + Web servisleri + IoT + Digital Twin + 2025+ pilot). Türkiye 2024 BIM pilot projeler: İGA Havalimanı 2018 (90M yolcu/yıl) + Akkuyu NPP 2024 + Marmaray 2013 + Yavuz Sultan Selim Köprüsü 2016 + Avrasya Tüneli 2016 + Cumhurbaşkanlığı Külliyesi Ankara. BIM yazılımları liderler: Autodesk Revit 2002+ dünya %50+ pazar + Türkiye %60+ büyük büro standart + yıllık abonelik $2500+ Graphisoft ArchiCAD 1984 Budapeşte ilk BIM + Bentley MicroStation+OpenBuildings altyapı + Trimble Tekla Structures yapısal lider. IFC ISO 16739 buildingSMART (1996+ önce IAI) + ISO 16739-1:2018 + IFC 4.3 son sürüm + Türkiye TSE adaptasyon 2025+. LOD (Level of Development) AIA 2008+ 5 seviye 100/200/300/350/400/500 (kavramsal+ön tasarım+detay+inşaat+as-built). Türkiye 2024 Çevre Bakanlığı BIM yönetmeliği taslak + Yapı Denetim 4708 SK 2001 + Kamu İhale 4734 SK 2002 EKAP entegrasyonu + 100+ milyar TL/yıl kamu inşaat dijitalleşme + 2025+ kamu projeleri BIM Level 2 zorunlu + 2028+ Level 3 hedef. AI Generative Design 2023+ devrimi: Adobe Firefly Mart 2023 telifsiz görsel 100M+ kullanıcı + Midjourney v6 Aralık 2023 Discord botu mimari görselleştirme + DALL-E 3 OpenAI Ekim 2023 + Autodesk Forma 2023 (eski Spacemaker AI 2020 satın alma) erken aşama site analizi güneş+gölge+rüzgar+gürültü simülasyon + parametric Grasshopper Rhino 2007 David Rutten visual scripting + RhinoCommon API.NET + form-finding + optimizasyon Galapagos genetic algorithm. Parametric ustaları Zaha Hadid 2004 Pritzker ilk kadın + Heydar Aliyev Bakü 2012 + UNStudio + Foster + BIG. Türkiye parametric+AI: Sancaklar Camii Emre Arolat 2013 Ağa Khan + Tabanlıoğlu Sapphire 2011 + Tümertekin B2 House 1999. Yurt dışı mimar adayı için 2024+ trendlerin başında.