GÜVENLİ İNTERNET — DİJİTAL VATANDAŞ
Hazırlayan: Rehber Panda — Örnek Pano (A3 yatay)
Eğitim Öğretim Yılı: 2025-2026
1. PANO ANA BAŞLIK
🌐 GÜVENLİ İNTERNET — SEN DİJİTAL VATANDAŞSIN — "İnternet senin elinde. Doğru kullan." — 📅 ŞUBAT 2. HAFTA — GÜVENLİ İNTERNET GÜNÜ (Safer Internet Day)
2. RAKAMLAR (TÜRKİYE — TÜİK + UNICEF)
- ▸ 📊 Türkiye'de 6-15 yaş çocukların %85+ internet kullanıcısı
- ▸ 📊 Çocuk günlük ortalama 4 saat ekran
- ▸ 📊 Siber zorbalık deneyimi 13-17 yaş %30+
- ▸ 📊 Kişisel veri ihlali çocuk %20+
- ▸ 📊 Yetişkin içerik karşılaşma 9-12 yaş %50+
- ▸ 📊 Erken yaş sosyal medya kullanım = depresyon riski 2 kat
3. SİBER ZORBALIK — TANI + EYLE
- ▸ ⚠️ Siber zorbalık BELİRTİLERİ:
- ▸ • Sürekli olumsuz mesaj/yorum
- ▸ • Sahte hesap üzerinden taciz
- ▸ • Özel fotoğraf/video tehdit
- ▸ • Sınıftan dışlanma kampanyası
- ▸ • Grup chat'lerden kasten çıkarma
- ▸
- ▸ ✅ NE YAP?
- ▸ 1. EKRAN GÖRÜNTÜSÜ AL (kanıt)
- ▸ 2. BLOK + RAPOR ET (platform içi)
- ▸ 3. ALDIRMA TUZAĞINA DÜŞME (yanıt verme)
- ▸ 4. GÜVENİLİR YETİŞKİNE SÖYLE
- ▸ 5. Ciddi durumda 155 Polis Siber Suçlar
4. KİŞİSEL VERİ KORUMA (KVKK)
- ▸ 🔐 PAYLAŞMA:
- ▸ ❌ Adresin + okul adı
- ▸ ❌ Telefon numaran
- ▸ ❌ TC kimlik no
- ▸ ❌ Aile fotoğrafları (özellikle kardeş yaşı)
- ▸ ❌ Günlük rutinin (saatler)
- ▸ ❌ Tatil planları + tatil dönüş tarihleri
- ▸
- ▸ ✅ KVKK ÇOCUK İSTİSNASI:
- ▸ • 13 yaş altı çocuk = ebeveyn onayı şart
- ▸ • Hiçbir uygulama 13 altı çocuk verisi alamaz
- ▸ • İhlal durumu = KVK Kurumu şikayet
5. ŞİFRE GÜVENLİĞİ
- ▸ 🔑 GÜÇLÜ ŞİFRE KURALLARI:
- ▸ ✅ 12+ karakter
- ▸ ✅ Büyük + küçük harf + rakam + sembol
- ▸ ✅ Tahmin edilmez (doğum tarihi YASAK)
- ▸ ✅ Her hesap için farklı şifre
- ▸ ✅ Şifre yöneticisi (LastPass, Bitwarden)
- ▸ ✅ 2 faktörlü doğrulama (2FA)
- ▸
- ▸ ❌ KARDEŞ + ARKADAŞ + AİLE İLE PAYLAŞMA
6. SAHTE BİLGİ (FAKE NEWS)
- ▸ 🕵️ ŞÜPHE SORULARI:
- ▸ • Kaynak güvenilir mi? (resmi mi? bilinmeyen mi?)
- ▸ • Yazar kim? Uzmanlığı var mı?
- ▸ • Tarih güncel mi? Eski mi?
- ▸ • Başka kaynak doğruluyor mu?
- ▸ • Aşırı duygusal dil mi? Manipülatif mi?
- ▸ • Bilimsel veri var mı? Sayısal kanıt?
- ▸
- ▸ ✅ DOĞRULAMA SİTELERİ:
- ▸ teyit.org, dogrulukpayi.com, faktometre.com
7. EKRAN SÜRESİ + SAĞLIK
- ▸ 👁️ GÖZ KORUMA (20-20-20 kuralı):
- ▸ Her 20 dk + 20 saniye + 20 feet (6 metre) uzağa bak
- ▸
- ▸ 🧠 BEYİN KORUMA:
- ▸ • Uyumadan 1 saat önce ekran KAPALI
- ▸ • Yemek sırasında ekran YOK
- ▸ • Aile zamanı ekran YOK
- ▸ • Günlük 2+ saat oyun = davranış değişikliği riski
- ▸
- ▸ 💪 BEDEN KORUMA:
- ▸ • 1 saat oturmuş = 5 dk hareket
- ▸ • Postür duruşu (boyun + sırt)
- ▸ • Ekranda 30 cm uzak
8. YARDIM AL — ÜCRETSİZ + GİZLİ
- ▸ 📞 155 POLİS SİBER SUÇLAR ŞUBESİ
- ▸ • Siber zorbalık + tehdit + dolandırıcılık
- ▸ • 7/24 ÜCRETSİZ
- ▸
- ▸ 🌐 İHBARWEB.ORG.TR
- ▸ • İllegal içerik bildirimi (BTK)
- ▸
- ▸ 📞 183 ALO SOSYAL DESTEK
- ▸ • Çocuk istismarı (online dahil)
- ▸
- ▸ 👤 OKUL REHBER ÖĞRETMEN
- ▸ • İlk başvuru noktası
- ▸
- ▸ TPD Üye Dizini: tpd.org.tr