Son Güncelleme: 5 Ekim 2026
Kaynaklar: AÜ Lisansüstü Eğitim-Öğretim Yönetmeliği, 2026-2027 güz başvuru şartları ve lisansüstü kontenjan-koşul tablosu.
İlgili İçerikler:
Ankara Üniversitesi'nde doktora başvurusu için YÖKDİL (Yükseköğretim Kurumları Yabancı Dil Sınavı) veya YDS'den en az 55 puan gerekir. Bu taban yönetmelikte yazılıdır. Yüksek lisans için ise yönetmelik tek bir rakam vermez; dil puanının istenip istenmeyeceğini ve tabanını her anabilim dalı önerir, enstitü kurulu karara bağlar, Senato onaylar.
Aşağıdaki rakamların hepsi resmî belgelerden alındı: Ankara Üniversitesi'nin (AÜ) yönetmeliği, 2026-2027 güz başvuru şartları ve kontenjan-koşul tablosu, ÖSYM kılavuzları. Kaynakların listesi yazının sonunda. Önemli bir ayrım: AÜ'de herkes için geçerli tek bir yüksek lisans YÖKDİL puanı yok; her programın satırı ayrı.
Tek Cümleyle Özet
Ankara Üniversitesi'nde doktora için YÖKDİL/YDS en az 55'tir (Lisansüstü Eğitim-Öğretim Yönetmeliği md. 20); 2026-2027 güz tablosunda doktora programlarında bu taban 55 ile 90 arasında, tezli yüksek lisansta 40 ile 90 arasında değişiyor; tezsiz yüksek lisans programlarının büyük bölümünde dil puanı aranmıyor.
Yönetmelik Ne Diyor?
AÜ Lisansüstü Eğitim-Öğretim Yönetmeliği 13 Haziran 2024'te yayımlandı (Resmî Gazete 32575). 30 Temmuz 2025 ve 24 Nisan 2026 değişiklikleriyle dil şartına ilişkin güncel hükümler şöyle:
| Program türü | Dil puanı şartı | Dayanak |
|---|---|---|
| Tezli yüksek lisans | Rakam yönetmelikte yok. Dil puanı isteniyorsa taban; anabilim dalı akademik kurulunun önerisi, enstitü kurulunun kararı ve Senato onayıyla belirlenir. AÜ Yabancı Diller Yüksekokulu sınavı ya da ÖSYM'nin kabul ettiği sınavlar geçerlidir. | md. 12/3 ve 12/9 |
| Tezsiz yüksek lisans | ALES ve yabancı dil puanı aranmayabilir; istenirse taban yine Senato onayıyla belirlenir. | md. 5/1 |
| Doktora | YÖK'ün kabul ettiği merkezî yabancı dil sınavlarından en az 55 (ya da ÖSYM'nin eşdeğerliğini kabul ettiği uluslararası sınavdan eşdeğeri). Senato, programın özelliğine göre bu tabanı yükseltebilir. | md. 20/2 |
24 Nisan 2026 değişikliği (Resmî Gazete 33233) dil maddelerine dokunmadı; sıralamaya girmek için gereken toplam puan tabanını yüksek lisansta 65'ten 60'a, doktorada 70'ten 65'e indirdi.
Dil puanının AÜ'deki rolü de önemli. Kılavuzdaki değerlendirme tablosunda dil puanı sütunu yok: not ortalaması %20, yazılı ve/veya mülakat %30, ALES %50. Yani YÖKDİL burada puan değil kapıdır; taban puanın altında kalan başvuru şartı sağlamamış sayılır, üstündeki fazla puan ise sıralamayı değiştirmez.
2026-2027 Güz Tablosunda Gerçekte Ne Görünüyor?
AÜ her dönem "Lisansüstü Kontenjan ve Koşulları" tablosunu yayımlıyor. Dil sütununun başlığı "YDS, YÖKDİL veya ÖSYM tarafından eşdeğerliği kabul edilen uluslararası sınav eşdeğeri puan" diye yazılmış. 2026-2027 güz tablosundan seçtiğim satırlar şöyle:
| Enstitü / program | Tezli YL | Doktora | Tablodaki dipnot |
|---|---|---|---|
| Sosyal Bilimler / Uluslararası İlişkiler | 70 | 75 | İngilizce dil puanı aranıyor |
| Sosyal Bilimler / Siyaset Bilimi | 70 | 75 | İngilizce dil puanı aranıyor |
| Sosyal Bilimler / İktisat | 65 | 70 | İngilizce dil puanı aranıyor |
| Sosyal Bilimler / Kamu Hukuku | 55 | 60 | İngilizce dil puanı aranıyor |
| Sosyal Bilimler / Özel Hukuk | 60 | 60 | İngilizce, Almanca, Fransızca veya İtalyanca dil puanı aranıyor |
| Sosyal Bilimler / İşletme | 50 | 55 | İngilizce dil puanı aranıyor |
| Sosyal Bilimler / Klinik Psikoloji | 75 | 80 | İngilizce dil puanı aranıyor |
| Sosyal Bilimler / İngiliz Dili ve Edebiyatı | 90 | 90 | İngilizce dil puanı aranıyor |
| Sağlık Bilimleri / Hemşirelik | 55 | 55 | Dipnot yok |
| Sağlık Bilimleri / Farmakoloji | 55 | 55 | Dipnot yok |
| Sağlık Bilimleri / Veterinerlik Cerrahisi | 60 | 65 | Dipnot yok |
| Fen Bilimleri / Bilgisayar Mühendisliği | 50 | 55 | Dipnot yok |
Tablonun tamamına bakınca şu tablo çıkıyor: tezli yüksek lisansta en sık görülen taban 50, doktorada 55. Alt uç tezli programlarda 40 (örneğin Özel Eğitim), üst uç 90. Doktorada hiçbir satır 55'in altına inmiyor. Fen Bilimleri Enstitüsü'nde Matematik, Kimya, İstatistik ve İnşaat Mühendisliği gibi bazı tezli programlarda dil puanı yerine "MUAF" yazıyor; tezsiz yüksek lisans satırlarının büyük bölümünde de dil puanı aranmıyor.
Yabancı dil eğitimi veren programlar üst uçta kalıyor: İngiliz Dili ve Edebiyatı ile Amerikan Kültürü ve Edebiyatı hem yüksek lisansta hem doktorada 90 istiyor; Fen Bilimleri'ndeki İngilizce Disiplinlerarası Yapay Zeka Teknolojileri programları yüksek lisansta 80, doktorada 85.
Puanları doğru sayısına çevirmek isterseniz YÖKDİL'de 80 soru var ve her doğru 1,25 puan: 55 puan 44 doğru, 60 puan 48 doğru, 70 puan 56 doğru, 75 puan 60 doğru eder. Yanlışlar doğruyu götürmez. Kendi netinizi puana çevirmek için YÖKDİL puan hesaplama aracını kullanabilirsiniz.
Dikkat: Tablodaki yıldızlı dipnotlar önemli. Birçok satırın yanında "İngilizce dil puanı aranmaktadır" yazıyor; yani puan belirli bir dilde isteniyor. Özel Hukuk gibi bazı programlar İngilizce, Almanca, Fransızca veya İtalyanca puanı kabul ediyor.
Kaynak: Ankara Üniversitesi, 2026-2027 Eğitim-Öğretim Yılı Güz Yarıyılı Lisansüstü Kontenjan ve Koşulları tablosu (Öğrenci İşleri Daire Başkanlığı'nın güz başvuru duyurusundan erişilir). Satırlar her dönem değişebilir; başvuracağınız dönemin tablosuna bakın.
YÖKDİL mi, YDS mi, AÜ Yabancı Dil Sınavı mı?
2026-2027 güz başvuru şartları kılavuzu bu konuyu net yazıyor. Tezli yüksek lisansta YDS/YÖKDİL ile Ankara Üniversitesi Yüksek Lisans Yabancı Dil Sınavı sonuçları geçerli. Doktorada ise yalnızca YDS/YÖKDİL sonuçları geçerli; AÜ'nün kendi yabancı dil sınavı doktora başvurusunda sayılmıyor. YDS/YÖKDİL ile AÜ Yüksek Lisans Yabancı Dil Sınavı'nın geçerlilik süresi 5 yıl, ALES sonuç belgesininki de 5 yıl.
ÖSYM'nin kendi YÖKDİL kılavuzu da aynı süreyi yazıyor: sonuçlar lisansüstü eğitimde sınavın yapıldığı tarihten itibaren 5 yıl geçerli (md. 1.7). Sınavın bilgisayarlı sürümü olan e-YÖKDİL'in AÜ başvurusundaki yerini ayrı bir yazıda ele aldım.
Uluslararası sınavlarda resmî eşdeğerlik ÖSYM'nin "Uluslararası Yabancı Dil Sınavları Eşdeğerlikleri" dokümanından (güncelleme 11 Mart 2025) gelir. Bu eşdeğerlik tek yönlüdür: TOEFL iBT, PTE Academic gibi sınavlar KPDS/ÜDS/YDS/e-YDS puanına bağlanır, ters yönde bir tablo yoktur. Doküman YÖKDİL'i kapsamaz ve IELTS'e yer vermez; yani YÖKDİL için resmî bir TOEFL ya da IELTS karşılığı yoktur. Türkiye'de alınan sınavın devlet üniversitesi binasında yapılmış olması da şarttır.
AÜ tablosunda TOEFL iBT'yi adıyla yazan tek program Biyoteknoloji Enstitüsü'ndeki Temel Biyoteknoloji. Türk uyruklu adaylar için tezli yüksek lisansta "YÖKDİL, YDS 60 veya TOEFL iBT 72", doktorada "65 veya 78" yazıyor (yabancı uyruklularda 75/90 ve 80/96). Bu çiftler ÖSYM'nin TOEFL iBT-YDS tablosuyla aynı.
Hazırlık Sınıfı Muafiyeti
Lisansüstü başvurusundaki dil puanı ile hazırlık muafiyeti ayrı konulardır. Muafiyet AÜ Yabancı Dil Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'ne (md. 9) bağlıdır ve Yabancı Diller Yüksekokulu (YDYO) yürütür. Yönetmeliğe göre şu yollardan biri yeterli:
- Zorunlu hazırlık programı olan ve öğretim dili tamamen ya da kısmen yabancı dil olan ön lisans/lisans programlarında, YDYO'nun eğitim yılı başında yaptığı muafiyet sınavından en az 70 almak.
- YDYO Kurulu'nun önerdiği ve Senato'nun eşdeğerliğini kabul ettiği ulusal/uluslararası sınavlardan geçerli puan almak.
- Son üç yılını öğretim dilinin anadil olduğu bir ülkede, o ülke vatandaşlarının devam ettiği ortaöğretim kurumunda geçirip mezun olmak.
İkinci yol YÖKDİL'i ilgilendiriyor, ama yönetmelik hangi sınavın kaç puanla geçeceğini yazmıyor; liste ve puanlar YDYO ilanındadır. Süre konusunda dikkatli olun: yönetmelik bu sınavların geçerlik süresini yapıldığı tarihten itibaren 2 yıl olarak belirtiyor, ÖSYM'nin 5 yıllık süresi ise sonucun kendi üst sınırı. Sonuç belgesi de dilekçeyle, muafiyet ve yeterlik sınavlarından önce akademik takvimde belirtilen sürede YDYO'ya sunulmalı. Puanınızın kabul edilip edilmediğini YDYO'dan yazılı teyit edin.
Akademik Kadro ve Doçentlik
YÖKDİL sonuçları öğretim elemanı kadroları ile doçentlik başvurularında sürekli geçerli (ÖSYM kılavuzu md. 1.7). Doçentlikte YDS, e-YDS, YÖKDİL veya e-YÖKDİL'den en az 55 yeterli ve bu rakam tüm alanlarda aynı (Doçentlik Yönetmeliği md. 4); doçentlik başvurusunda ALES aranmaz. Öğretim üyesi dışındaki kadrolarda (araştırma görevlisi gibi) merkezî dil şartı en az 50, ALES en az 70; üniversiteler senato kararıyla bunun üzerinde puan isteyebilir (Resmî Gazete 9/11/2018, 30590, md. 6). Dr. Öğr. Üyesi kadrolarında merkezî bir dil şartı yok; ölçütü üniversitenin ilanı belirler.
Başvuru Takvimi ve Belgeler (2026-2027 Güz Örneği)
2026-2027 güz takvimi şöyleydi: başvuru 4 Mayıs-12 Haziran 2026 (yalnızca çevrim içi, basvuru.ankara.edu.tr), bilimsel değerlendirme sınavları 17-19 Haziran, sonuç ilanı 26 Haziran, kesin kayıt 27 Temmuz-7 Ağustos. Sonraki dönemlerin tarihleri için AÜ'nün güncel ilanına bakın.
- Enstitünün web sayfasında kontenjan ve koşul tablosundaki programınızın satırını okuyun.
- Çevrim içi başvuruyu yapın. Aday en fazla iki lisansüstü programa başvurabiliyor; "Başvuruyu Tamamla" düğmesine basılmadıkça başvuru geçerli olmuyor.
- Bilimsel değerlendirme sınavına (yazılı ve/veya mülakat) girin; yazılı ya da mülakattan 100 üzerinden en az 50 gerekir.
- Sonuçları enstitünün sitesinden takip edin; sonuçlar yalnızca internetten ilan ediliyor.
- Kazandıysanız ilan edilen tarihlerde kesin kayıt belgelerini teslim edin.
| Belge | Nereden alınır? |
|---|---|
| YÖKDİL/YDS ve ALES sonucu | ÖSYM (sonuc.osym.gov.tr; T.C. kimlik numarası ve AİS şifresi). Başvuru sistemi bu bilgileri ÖSYM'den çekiyor. |
| Mezuniyet ve not ortalaması | YÖKSİS'ten çekiliyor. Bilgi eksik ya da yanlışsa önce e-Devlet'ten kontrol edin, sonra mezun olduğunuz üniversiteyle görüşün. 4'lük ortalama, YÖK tablosuyla otomatik 100'lüğe çevriliyor. |
| Diploma/mezun belgesi, transkript | Üniversitenizden onaylı örnek ya da e-Devlet barkodlu belge. |
| Askerlik durum belgesi (erkek adaylar) | e-Devlet. |
| Yurt dışı diploma sahipleri için denklik | YÖK (denklik ya da Okul Tanıma Belgesi; alana göre değişir). |
Sık Yapılan Hatalar
- Genel bir eşik aramak. Aynı enstitüde bile satırlar 50 ile 90 arasında değişiyor; programınızın satırı tek geçerli kaynaktır.
- Doktorada AÜ'nün kendi yabancı dil sınavını saymak. Kılavuz doktora için yalnızca YDS/YÖKDİL sonucunu geçerli sayıyor.
- Dipnotu okumamak. "İngilizce dil puanı aranmaktadır" yazan satırda başka dilde alınmış puan işinize yaramayabilir.
- Muafiyette 5 yıl sanmak. Hazırlık muafiyetinde AÜ yönetmeliği 2 yıl diyor; lisansüstü başvurusundaki 5 yıl ayrı bir kuraldır.
- Tezsiz programa gereksiz dil sınavı hazırlığı yapmak. Tezsiz satırların büyük bölümünde dil puanı aranmıyor; önce satırı kontrol edin.
- Toplam puanı unutmak. Dil taban puanını geçmek yeterli değil; ALES, not ortalaması ve bilimsel değerlendirme toplamı da en az 60 (yüksek lisans) ya da 65 (doktora) olmalı.
Sık Sorulan Sorular
Ankara Üniversitesi doktora için YÖKDİL kaç olmalı?
En az 55. Bu taban AÜ Lisansüstü Eğitim-Öğretim Yönetmeliği'nin 20. maddesinde yazıyor. Program özel bir taban belirlediyse o geçerlidir: 2026-2027 güz tablosunda doktora satırları 55 ile 90 arasında; Uluslararası İlişkiler ve Siyaset Bilimi 75, Kamu Hukuku 60, Hemşirelik 55 istiyor.
Ankara Üniversitesi yüksek lisans için YÖKDİL şart mı?
Tezli yüksek lisansta programa bağlı. Yönetmelik rakam vermiyor; dil puanı istenirse taban Senato onayıyla belirleniyor. Tabloda en sık görülen değer 50, ancak bazı programlar muaf, bazıları 90'a kadar çıkıyor. Tezsiz yüksek lisansta ise dil puanı çoğunlukla aranmıyor.
YÖKDİL ile YDS Ankara Üniversitesi'nde aynı mı sayılıyor?
AÜ'nün kılavuzu ve tablo başlığı "YDS, YÖKDİL" ifadesini birlikte kullanıyor ve ikisi için aynı taban puanı yazıyor. İki sınav da 100 üzerinden puanlanır. Fark şu: dil tazminatı için yalnızca YDS/e-YDS geçerlidir, YÖKDİL geçmez; bu AÜ başvurusunu etkilemez ama kadro sonrası haklarda önemlidir.
YÖKDİL sonucu AÜ başvurusunda kaç yıl geçerli?
AÜ kılavuzuna göre YDS/YÖKDİL sonuçlarının geçerlilik süresi 5 yıl. ÖSYM kılavuzu da lisansüstü eğitim için sınav tarihinden itibaren 5 yıl diyor. Doçentlik ve öğretim elemanı kadrolarında ise sonuç sürekli geçerli.
TOEFL veya IELTS Ankara Üniversitesi'nde geçer mi?
AÜ yönetmeliği, ÖSYM'nin eşdeğerliğini kabul ettiği uluslararası sınavları geçerli sayıyor. ÖSYM'nin eşdeğerlik dokümanı (11 Mart 2025) TOEFL iBT'yi YDS puanına bağlıyor (örneğin 72 için 60, 84 için 70); IELTS bu dokümanda yok ve doküman YÖKDİL'i kapsamıyor. Yani elinizdeki TOEFL sonucu AÜ'nün YDS tabanıyla karşılaştırılır; YÖKDİL tabanıyla bire bir çevrilmez. Tek yönlü eşdeğerlik ve devlet üniversitesi binası şartı nedeniyle başvurmadan önce programın ilanına ve enstitüye bakın.
Hazırlık muafiyeti için YÖKDİL yeterli mi?
Yönetmelik YÖKDİL için sabit bir puan yazmıyor. YDYO'nun önerip Senato'nun kabul ettiği sınav listesi ve puanlar geçerli; kabul edilen sınavların süresi yapıldığı tarihten itibaren 2 yıl. Muafiyet sınavından 70 almak ise ayrı ve kesin bir yol.
Kaynaklar
- Ankara Üniversitesi Lisansüstü Eğitim-Öğretim Yönetmeliği (Resmî Gazete 13/6/2024, 32575; değişiklikler 30/7/2025 ve 24/4/2026)
- AÜ Öğrenci İşleri: 2026-2027 Güz Yarıyılı Lisansüstü Programlara Başvuru Duyurusu (başvuru şartları kılavuzu ve lisansüstü kontenjan-koşul tablosu bu sayfadan açılır)
- Ankara Üniversitesi Yabancı Dil Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği
- ÖSYM: 2026 YÖKDİL/2 Kılavuzu (md. 1.7, sonuçların geçerlilik süresi)
- ÖSYM: Uluslararası Yabancı Dil Sınavları Eşdeğerlikleri
YÖKDİL Hazırlığı İçin Koçluk Sayfası
Hedef programınızın puanını tabloda bulduktan sonra çalışma planı için YÖKDİL koçluk sayfasına bakabilirsiniz.
YÖKDİL Koçluk →