İlgili İçerikler: MASAK Sınavı Nedir? | Başvuru ve Hazırlık
📋 Hızlı Bakış
- Sınav: HMGS
- Konu: MASAK Uyum Görevlisi Sınavı 2026 Konuları ve Soru Dağılımı
- Düzenleyici Kurum: ÖSYM (resmi sınavlar) / ilgili kurum
- 2026 Hazırlık: Düzenli çalışma + geçmiş yıl soruları + deneme sınavları
- Resmi Kaynak: osym.gov.tr — yıllık güncel kılavuz
- Okuma Süresi: 16+ dakika
📅 Son Güncelleme: 25 Nisan 2026 | MASAK ve SPL kılavuz dokümanlarına göre.
MASAK Uyum Görevlisi Yetkilendirme Sınavı, 100 sorudan oluşan ve 2 modüle ayrılan bir sınavdır. Bu rehberde her modülün konularını, soru dağılımını ve sınava nasıl hazırlanmanız gerektiğini detaylı şekilde inceleyeceğiz.
Sınav Yapısı (2 Modül × 50 Soru)
| Modül | Soru Sayısı | Geçme Notu |
|---|---|---|
| Modül 1: Hukuki Çerçeve | 50 soru | 70+ puan |
| Modül 2: Uyum Yönetimi | 50 soru | 70+ puan |
| TOPLAM | 100 soru | Her modülden ayrı 70+ |
Önemli: Her iki modülden ayrı ayrı 70+ puan almalısınız. Bir modülden 90 alıp diğerinden 65 alan aday başarılı sayılmaz.
Modül 1: Hukuki Çerçeve (50 Soru)
1. Ulusal Mevzuat (15-18 soru)
5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun
- Kanunun amacı, kapsamı, temel kavramlar
- "Yükümlü" tanımı ve kapsamına giren kuruluşlar
- Kara para aklama suçları (TCK 282)
- Yükümlülük türleri: KYC, ŞİB, eğitim, denetim
- İdari para cezaları
6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun
- Terörün finansmanı suçunun unsurları
- Yaptırımlar listesi yönetimi
- Mal varlığı dondurma kararları
- BM Güvenlik Konseyi yaptırımları
MASAK Yönetmelikleri ve Genelgeleri
- Suç Gelirlerinin Aklanmasının ve Terörün Finansmanının Önlenmesine Dair Tedbirler Hakkında Yönetmelik
- Şüpheli İşlem Bildirim Yönetmeliği
- MASAK Genel Tebliğleri (özellikle son 3 yıl)
2. Uluslararası Standartlar (12-15 soru)
FATF (Financial Action Task Force) — Mali Eylem Görev Gücü
- FATF'ın yapısı ve görevleri
- FATF 40 Tavsiyesi (40 Recommendations) — birincil önemde
- FATF risk-temelli yaklaşım (Risk-Based Approach)
- FATF değerlendirmeleri ve Türkiye'nin durumu
- Yüksek riskli ülkeler ve gri liste-siyah liste süreci
AB Direktifleri
- 4. AML Direktifi (2015/849)
- 5. AML Direktifi (2018/843)
- 6. AML Direktifi (2018/1673)
Diğer Uluslararası Çerçeveler
- Wolfsberg Group Prensipleri (özel bankacılık)
- Basel Komitesi yönergeleri
- OECD ve UNODC çalışmaları
3. Suç Gelirleri Aklamanın Aşamaları (8-10 soru)
| Aşama | Tanım | Tipik Örnek |
|---|---|---|
| 1. Yerleştirme (Placement) | Suç gelirinin finansal sisteme sokulması | Banka mevduatı, döviz alımı |
| 2. Ayrıştırma (Layering) | Kaynaktan uzaklaştırma için işlemler | Çoklu havale, yurtdışı transfer, sahte fatura |
| 3. Bütünleştirme (Integration) | Yasal görünümle ekonomiye dahil etme | Gayrimenkul yatırımı, lüks mal alımı, şirket kuruluşu |
4. Şüpheli İşlem Türleri (8-10 soru)
- Açıklanamayan büyük nakit işlemleri
- Müşteri profiline uymayan işlemler
- Hızlı para giriş-çıkışı (pass-through)
- Yapay olarak küçültülmüş işlemler (smurfing/structuring)
- Yüksek riskli ülkelerle ilişkili işlemler
- Anonim hesap, paravan şirket işlemleri
- Politik nüfuz sahibi kişi (PEP) işlemleri
- Karmaşık çoklu ortak yapısı olan müşteriler
Modül 2: Uyum Yönetimi (50 Soru)
1. Uyum Programı Oluşturma (8-10 soru)
- Uyum programının zorunlu unsurları (politika, prosedür, kontrol, eğitim, denetim)
- Üst yönetim sorumluluğu (tone-from-the-top)
- Uyum birimi yapılanması ve raporlama hattı
- Uyum görevlisi yetkileri ve bağımsızlığı
- Yıllık uyum raporu hazırlama
2. Risk Değerlendirmesi (8-10 soru)
Risk Faktörleri
- Müşteri risk: Profil, sektör, geçmiş, beneficial ownership
- Coğrafi risk: FATF gri/siyah liste, sanksiyon ülkeler
- Ürün/hizmet risk: Anonim ürünler, yüksek nakit yoğunluğu
- Kanal risk: Yüz yüze olmayan müşteri ilişkileri (online, mobil)
Risk-Temelli Yaklaşım
- Düşük, orta, yüksek risk müşteri kategorileri
- Risk-bazlı KYC seviyeleri (basitleştirilmiş, standart, gelişmiş)
- Periyodik risk gözden geçirmesi
3. Müşteri Tanı (KYC) Prosedürleri (10-12 soru)
- Müşteri kabul politikası (Customer Acceptance Policy)
- Kimlik tespiti ve doğrulama (CDD - Customer Due Diligence)
- Gerçek faydalanıcı (Beneficial Ownership) tespiti
- Gelişmiş KYC (Enhanced Due Diligence) — yüksek risk müşteriler için
- Basitleştirilmiş KYC (Simplified DD) — düşük risk müşteriler için
- Sürekli izleme (Ongoing Monitoring)
- Müşteri kayıt güncellemesi
4. Şüpheli İşlem Bildirimi (ŞİB) (8-10 soru)
- Şüpheli işlem tanımı ve kriterleri
- ŞİB raporlama yükümlülüğü ve süresi
- MASAK ÇİS (Online Şüpheli İşlem Bildirim Sistemi) kullanımı
- Tipping-off yasağı (müşteriye bildirim yapılmaz)
- İç şüpheli işlem bildirimi süreci
- ŞİB sonrası müşteri ilişkisi yönetimi
- İstatistiksel ŞİB raporları
5. İç Denetim ve Eğitim (5-7 soru)
- İç denetim programının yapısı ve sıklığı
- Bağımsız iç denetim raporu
- Çalışan eğitim programları (yeni başlayanlar, periyodik tekrar)
- Üst yönetim eğitimleri
- Eğitim etkinliği değerlendirmesi
6. Yaptırım Listeleri Yönetimi (5-7 soru)
- BM (UN) Konsolide Yaptırım Listesi
- OFAC SDN List (ABD)
- AB Yaptırım Listesi
- Türkiye'nin uyguladığı ulusal yaptırımlar
- Tarama yazılımları ve false positive yönetimi
- Gerçek eşleşme durumunda yapılacaklar
7. Politik Nüfuz Sahibi Kişiler (PEP) (4-6 soru)
- PEP tanımı ve kategorileri (yerli, yabancı, uluslararası)
- PEP yakınları ve yakın çalışma arkadaşları
- PEP için EDD prosedürleri
- Kıdemli yönetim onayı gerekliliği
- PEP statüsü değişiklikleri
Sektör Spesifik Konular (Her Modülde Yer Alır)
| Sektör | Spesifik Konular |
|---|---|
| Bankacılık | Wire transfer kuralları, koruyucu hesaplar, döviz işlemleri, kredi kartı, korespondan bankacılık |
| Sermaye Piyasası | Hisse senedi, tahvil, türev araçlar, kripto varlıklar, portföy yönetimi |
| Sigorta | Hayat sigortası, yatırım amaçlı poliçeler, prim ödemeleri, lehdar değişiklikleri |
| Döviz Büfeleri | Limit aşımı, yapay küçültme (smurfing), seri işlemler |
| Gayrimenkul | Yüksek değerli alım-satım, nakit ödemeli işlemler, çoklu satıcılı yapılar |
Sınav Soru Tipleri
1. Tanım ve Mevzuat Soruları (~%30)
"FATF Tavsiye 10 ne ile ilgilidir?", "5549 sayılı kanunda PEP tanımı nasıldır?" gibi temel kavram soruları.
2. Vakalı (Senaryo Bazlı) Sorular (~%40)
"X bankası müşterisi Y, hesabına 100.000 USD geldi. Daha önceki hesap hareketleri 5.000 USD/ay civarında. Hangi prosedür uygulanır?" tipi pratik vaka soruları. En çok puan ağırlığına sahip soru tipi.
3. Süre ve Prosedür Soruları (~%20)
"ŞİB ne kadar süre içinde MASAK'a iletilmelidir?", "PEP onayı kim tarafından verilir?" gibi prosedürel sorular.
4. Uluslararası Boyut (~%10)
FATF Tavsiyeleri, AB direktifleri, OFAC yaptırımları gibi uluslararası standartlarla ilgili sorular.
Konu Bazlı Çalışma Önceliği
| Öncelik | Konu | Tahmini Soru |
|---|---|---|
| ⭐⭐⭐ | 5549 sayılı kanun + MASAK yönetmelikleri | ~15-18 soru |
| ⭐⭐⭐ | FATF 40 Tavsiyesi + uluslararası standart | ~12-15 soru |
| ⭐⭐⭐ | KYC + risk değerlendirmesi + EDD | ~18-22 soru |
| ⭐⭐ | ŞİB süreci + MASAK ÇİS | ~8-10 soru |
| ⭐⭐ | PEP, yaptırım listeleri, sektör spesifik | ~15-20 soru |
| ⭐ | Eğitim, iç denetim, raporlama | ~5-10 soru |
Sık Sorulan Sorular
İki modülün ikisini birden vermek zorunda mıyım?
MASAK Uyum Görevlisi sertifikası için her iki modülün de geçilmesi zorunludur. Tek modülü geçen aday "MASAK Uyum Görevlisi" sıfatını alamaz. Modüller ayrı ayrı tarihte alınabilir, ancak her modül için ayrı ücret (1.192 TL/modül) ödenir.
Geçme notu nedir?
Her modülden ayrı ayrı 70 ve üzeri puan almak gereklidir. Modül 1'den 90, Modül 2'den 65 alan aday başarısız sayılır. Bir sonraki sınav döneminde sadece başarısız olduğu modülü tekrar alabilir.
Hangi konuyu çalışmaya öncelik vermeliyim?
5549 sayılı kanun, MASAK yönetmelikleri, FATF 40 Tavsiyesi ve KYC prosedürleri en yüksek öneme sahip konulardır. Bu çekirdek konuları mükemmel düzeyde bilmek başarının %70'ini sağlar. Sektör spesifik konular (bankacılık, sermaye piyasası, sigorta) ise kendi sektörünüze göre derinleştirin.
Vaka soruları nasıl çözülmeli?
Vakalı sorularda önce risk faktörlerini tespit edin: Müşteri profili nedir? İşlem büyüklüğü uygun mu? Coğrafi risk var mı? Ardından doğru prosedürü uygulayın: KYC seviyesi, EDD gerekliliği, ŞİB tetikleyici mi? FATF risk-bazlı yaklaşımını içselleştirmek bu sorularda kritiktir.
Hangi kanun maddeleri ezberlenmeli?
Madde numarası ezberi yerine kavram ezberi yapın. Sınavda "5549 sayılı kanun madde X şöyledir" denmez, "yükümlülerden hangisi şu görevi yapar?" gibi içerik soruları sorulur. Önemli kavramlar: yükümlü, kara para aklama suçu, ŞİB, müşteri tanı, gerçek faydalanıcı, PEP, EDD, risk-bazlı yaklaşım.
Güncel mevzuat nereden takip edilir?
MASAK'ın resmi web sitesi (masak.hmb.gov.tr), Resmî Gazete (resmigazete.gov.tr) ve SPL sınav kılavuzu temel kaynaklardır. MASAK genelgeleri ve yorumları periyodik olarak yayımlanır; sınav öncesi son 6 ayın güncel düzenlemelerini mutlaka kontrol edin.
❓ Sıkça Sorulan Sorular (FAQ)
HMGS hazırlığı için ne kadar süre yeterli?
HMGS hazırlığı için tipik olarak 6-12 aylık düzenli çalışma önerilir. Düzenli soru çözümü, geçmiş yıllar deneme sınavları ve son 2-3 ay yoğunlaştırılmış tekrar verimli sonuç verir.
HMGS sınavında yanlış cezası var mı?
Hayır. Bu sınavda yanlış cevap cezası yoktur; net sayınız doğru cevap sayınıza eşittir. Bu yüzden hiçbir soruyu boş bırakmayın. Yine de güncel kılavuzu kontrol edin.
Geçmiş yıl soruları çözmek faydalı mı?
Evet, geçmiş yıl soruları en değerli kaynaklardan biridir. Soru tipleri+sıkça gelen konular+tuzakların öğrenilmesinde 5+ yıl geçmiş soru çözümü idealdir. ÖSYM resmi sayfasında ücretsiz erişim var.
Online kaynaklar yeterli mi?
Online kaynaklar (EBA, Khan Academy, YouTube hazırlık kanalları) ücretsiz+geniş kapsamlı içerik sunar. Ancak yapılandırılmış soru bankası+düzenli deneme sınavı+geri bildirim için bir kaynak/koçluk programı eklemek başarıyı artırır.
Sınav günü stratejisi nedir?
Sınav öncesi yeterli uyku (7-9 saat), hafif kahvaltı (kompleks karbonhidrat+protein), erken merkeze ulaşım (1+ saat öncesi), belge kontrolü (kimlik+sınav giriş belgesi+kalem). Süre yönetimi: zor soruda takılma, geri dön. Yanlış cezası yoksa boş bırakma.
⚖️ Disclaimer
Bu içerik sınav hazırlığı amaçlı bilgilendirme rehberidir. Resmi başvuru+sınav bilgileri için ÖSYM+ilgili kurum resmi sayfalarını doğrulayın. Sınav bilgileri için ÖSYM resmi kılavuzunu doğrulayın.
📝 Adım Adım Hazırlık Rehberi
-
1
Sınav Yapısını Tanı
HMGS resmi kılavuzunu ÖSYM/MEB sayfasından indir, soru sayısı + süre + puan hesaplama formülünü öğren.
-
2
Geçmiş Yıl Sorularını İncele
En az son 5 yılın çıkmış sorularını çöz, hangi konuların ağırlık taşıdığını tespit et ve zayıf alanlarını belirle.
-
3
Realistik Çalışma Programı Kur
Günlük 4-6 saat (yoğun dönem 8 saat), haftalık 6 gün, dinlenme + tekrar günleri dahil olacak şekilde plan oluştur.
-
4
Kaynak Setini Sınırla
Konu anlatım kitabı (1 ana kaynak), soru bankası (1-2 kalın kitap), deneme seti (haftalık 2 deneme) — daha fazlası odak dağıtır.
-
5
Konu Tekrar Sistemi Kur
Spaced repetition (1 gün → 3 gün → 1 hafta → 1 ay tekrar). Yanlış yapılan soruları "yanlış defteri"ne kaydet, haftalık tekrar et.
-
6
Deneme Sınavı Disiplini
Son 2 ay haftalık 2-3 HMGS denemesi (gerçek sınav saatlerinde + sınav koşullarında). Sonra detaylı analiz: hangi konuda kaç yanlış?
-
7
Sınav Günü Stratejisi
Önceki gece erken yat, sabah hafif kahvaltı, sınav merkezine 1 saat erken git. Önce kolay sorular, sonra zor — zaman yönetimi kritik.