Son Güncelleme: Nisan 2026 | Bu içerik koçluk deneyimimize ve çalışan aday geri bildirimlerine dayanılarak hazırlanmıştır.
İlgili İçerikler: ALES Rehberi | Puan Hesapla | 70 Puan Kaç Net? | Çalışırken ALES Hazırlık | ALES Koçluk
Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavı (ALES) sınavına hazırlanan adayların büyük çoğunluğu tam zamanlı çalışan bireylerdir. Öğretmenler, mühendisler, memurlar, özel sektör çalışanları... Gündüz mesai yapıp akşam ders çalışmak zorunda kalan binlerce aday her yıl ALES'e giriyor. Ancak iş yorgunluğu, zaman kısıtlılığı ve motivasyon düşüklüğü, çalışan adayların en büyük engelidir.
Koçluk sürecimizde çalışan adaylarla yoğun şekilde çalışıyoruz ve şunu kesinlikle söyleyebiliriz: Günde 2-3 saat verimli çalışmayla ALES'te 70+ puan almak kesinlikle mümkündür. Kritik olan, bu 2-3 saati nasıl kullandığındır. Bu rehberde, çalışan adaylar için özel olarak tasarlanmış akşam hazırlık programını, hafta sonu yoğunlaştırma stratejisini ve verimli çalışma tekniklerini detaylı olarak paylaşıyoruz.
Çalışanlar İçin ALES Hazırlığının Temel Zorlukları
Çalışarak ALES'e hazırlanmanın kendine özgü zorlukları vardır. Bu zorlukları tanımak, çözüm stratejisi geliştirmenin ilk adımıdır:
| Zorluk | Neden Yaşanır? | Çözüm Stratejisi |
|---|---|---|
| Zaman kısıtlılığı | 8-9 saat mesai + ulaşım | Günlük 2-3 saat odaklı çalışma |
| Fiziksel yorgunluk | İş sonrası enerji düşüklüğü | Pomodoro tekniği + kısa molalar |
| Motivasyon kaybı | Uzun süreç, görünmeyen ilerleme | Haftalık hedefler + ödül sistemi |
| Aile/sosyal baskı | Eş, çocuk, sosyal çevre talepleri | Aile ile iletişim + net sınırlar |
| Süreklilik sorunu | Düzensiz çalışma alışkanlığı | Sabit saat rutini + koçluk takibi |
| Kaynak seçim zorluğu | Araştırma yapacak vakit yok | Koç önerisiyle doğru kaynağa odaklan |
Akşam Hazırlık Programı: Günlük 2-3 Saat Planı
İş çıkışı sonrası başlayan akşam çalışma programı, mesai bitiş saatine göre iki modelde sunulmaktadır. Kendi mesai saatine uygun olan modeli seç:
Model A: 18:00-21:00 Akşam Programı (Mesai 09:00-18:00)
| Saat | Aktivite | Süre | Detay |
|---|---|---|---|
| 18:00-18:30 | Eve varış + dinlenme | 30 dk | Duş, yemek, kısa mola |
| 18:30-19:00 | Isınma: Konu tekrarı | 30 dk | Önceki günün özet notları + formül tekrarı |
| 19:00-19:50 | Ana çalışma: Konu anlatımı | 50 dk | Yeni konu veya zayıf alan derinleştirme |
| 19:50-20:00 | Mola | 10 dk | Su iç, kısa yürüyüş, göz dinlendir |
| 20:00-20:50 | Soru çözümü | 50 dk | O günkü konunun soruları (20-30 soru) |
| 20:50-21:00 | Günün özeti | 10 dk | Hatalı sorular not al, yarınki hedef belirle |
Model B: 19:30-22:00 Akşam Programı (Mesai 09:00-19:00 veya uzak yol)
| Saat | Aktivite | Süre | Detay |
|---|---|---|---|
| 19:30-20:00 | Yemek + kısa dinlenme | 30 dk | Hafif yemek, su, zihinsel geçiş |
| 20:00-20:50 | Yoğun çalışma bloğu | 50 dk | Konu anlatımı veya video ders |
| 20:50-21:00 | Mola | 10 dk | Su, hareket, göz dinlendirme |
| 21:00-21:50 | Soru çözümü + tekrar | 50 dk | 15-25 soru çöz + hata analizi |
| 21:50-22:00 | Günün özeti | 10 dk | Not al, yarınki planı belirle |
Altın Kural: 2 Saat Kaliteli > 5 Saat Verimsiz
Koçluk deneyimimiz şunu gösteriyor: Günde 2 saat tam odaklı çalışan çalışan aday, günde 5 saat dağınık çalışan tam zamanlı adaydan daha iyi sonuçlar alabiliyor. Önemli olan süre değil, verimdir.
Haftalık Plan: Hafta İçi ve Hafta Sonu Dengesi
Çalışanlar için hafta sonu, ALES hazırlığının altın zamanıdır. Hafta içi günlük 2-3 saat akşam programı, hafta sonu 5-6 saatlik yoğunlaştırılmış program ile desteklenmelidir.
| Gün | Çalışma Süresi | İçerik | Odak |
|---|---|---|---|
| Pazartesi | 2.5 saat | Sayısal: Matematik konu + soru | Yeni konu öğrenme |
| Salı | 2.5 saat | Sözel: Türkçe + paragraf | Yeni konu öğrenme |
| Çarşamba | 2.5 saat | Sayısal: Geometri + mantık | Yeni konu + tekrar |
| Perşembe | 2.5 saat | Sözel: Mantık + dil bilgisi | Yeni konu + tekrar |
| Cuma | 2 saat | Haftalık tekrar + hatalı sorular | Pekiştirme |
| Cumartesi | 5-6 saat | Tam deneme sınavı + analiz | Sınav pratiği |
| Pazar | 4-5 saat | Zayıf alan çalışması + konu derinleştirme | Eksik tamamlama |
Haftalık toplam: ~21 saat (Hafta içi: ~12 saat + Hafta sonu: ~9-11 saat). Bu süre, 4-6 aylık bir hazırlık periyodunda ALES'te 65-80 puan aralığına ulaşmak için yeterlidir.
Verimli Çalışma Teknikleri: Az Zamanla Çok Öğrenmek
Çalışan adaylar için her dakika değerlidir. Verimli çalışma teknikleri, aynı sürede daha fazla öğrenmenin anahtarıdır:
1. Pomodoro Tekniği (25+5 Dakika)
25 dakika kesintisiz çalış, 5 dakika mola ver. 4 Pomodoro sonrası 15-20 dakika uzun mola. Bu teknik, iş sonrası yorgun zihnin dikkatini toplamak için en etkili yöntemdir. Akşam programında 4-5 Pomodoro = 2-2.5 saat verimli çalışma demektir.
2. Aktif Geri Çağırma (Active Recall)
Kitabı tekrar okumak yerine, kitabı kapat ve öğrendiğin konuyu zihninden hatırlamaya çalış. Hatırlayamadığın noktaları not al ve tekrar bak. Bu teknik, pasif okumaya göre 3 kat daha etkili bir öğrenme yöntemidir.
3. Aralıklı Tekrar (Spaced Repetition)
Öğrendiğin konuyu 1 gün sonra, 3 gün sonra, 1 hafta sonra ve 2 hafta sonra tekrar et. Her tekrarda hatırlama süresi uzar. Çalışan adaylar için özellikle formül ve kural kartları bu tekniğe çok uygundur. Sabah serviste veya öğle molasında 5 dakikalık kart tekrarı büyük fark yaratır.
4. İş Yolculuğunda Öğrenme
Servis, metro veya otobüste geçen süreyi değerlendir:
- Podcast/video ders: Kulakla öğrenme, konu anlatımı dinleme
- Formül kartları: Telefonundaki kartlara göz gezdirme
- Soru çözümü: Telefon uygulamasından 10-15 soru çöz
- Zihinsel tekrar: Gözlerini kapat, son çalıştığın konuyu hatırla
Uyarı: Çalışma Kalitesi Kontrolü
Akşam çalışmasına oturduğunda ilk 10 dakika çok kritiktir. Eğer 10 dakika içinde odaklanamıyorsan, 5 dakika kısa yürüyüş yap veya yüzünü soğuk suyla yıka. Zorla oturma — verimsiz 2 saat, verimli 1 saatin yarısı kadar bile etkili değildir.
İş-Sınav Dengesi: Tükenmişliği Önleme
Çalışarak sınava hazırlanmanın en büyük riski tükenmişliktir. İş + sınav + aile/sosyal yaşam üçgeninde dengeyi korumak, uzun vadeli sürdürülebilir hazırlığın temelidir.
Tükenmişlik Belirtileri
- Çalışma masasına oturmaktan kaçınma
- Sürekli erteleme ve bahane üretme
- Uyku düzensizliği (aşırı uyuma veya uykusuzluk)
- Motivasyon tamamen kaybolmuş hissi
- "Ne yaparsam yapayım başaramam" düşüncesi
Tükenmişliği Önleme Stratejileri
- Haftada 1 tam dinlenme günü: Ayda en az 2-3 gün hiç ders çalışma
- Sosyal aktivite: Haftada en az 1 kez arkadaşlarınla vakit geçir
- Fiziksel aktivite: Haftada 3 gün 30 dakika yürüyüş veya spor
- Küçük ödüller: Haftalık hedefi tutturduğunda kendine bir ödül ver
- İlerleme takibi: Deneme netlerin grafiğini tut, gelişimi gör
Hafta Sonu Yoğunlaştırma Stratejisi
Hafta sonu, çalışan adaylar için ALES hazırlığının lokomotifidir. Cumartesi ve pazar günleri toplam 9-11 saat çalışma planıyla hafta içi eksik kalan konuları tamamla, deneme sınavları çöz ve zayıf alanlarını güçlendir.
Cumartesi Programı (5-6 Saat)
- 09:00-11:30: Tam deneme sınavı çözümü (150 dakika)
- 11:30-12:00: Mola + hafif atıştırma
- 12:00-13:00: Deneme sınavı analizi (hatalı soruları incele)
- 13:00-14:00: Öğle yemeği + dinlenme
- 14:00-15:30: Hatalı soruların konularını tekrar et
Pazar Programı (4-5 Saat)
- 10:00-11:30: Zayıf alan çalışması (en zayıf 2 konu)
- 11:30-12:00: Mola
- 12:00-13:00: Soru çözümü (zayıf alan soruları)
- 13:00-14:00: Öğle yemeği + dinlenme
- 14:00-15:00: Gelecek hafta planı + formül tekrarı
Çalışan Meslek Gruplarına Özel İpuçları
Öğretmenler İçin
Öğretmenler, ALES'e hazırlanan en büyük çalışan gruplarından biridir. Avantajınız: Yazılı hafta, ara tatil ve yaz tatili dönemleri çalışma için ekstra zaman sunar. Dezavantajınız: Ders hazırlığı ve kağıt okuma ek yük getirir. Strateji: Yaz tatilinde yoğun konu çalışması, dönem içinde haftalık deneme + tekrar.
Memurlar İçin
Düzenli mesai saatleri avantajdır. 17:00-18:00 arası iş çıkışı, akşam programını erkenden başlatma imkanı verir. Strateji: Öğle molasını 20 dakika formül tekrarıyla değerlendir, akşam 2.5 saat tam odaklı çalış.
Özel Sektör Çalışanları İçin
Düzensiz mesai saatleri ve fazla mesai riski en büyük engeldir. Strateji: Hafta içi en az 4 gün 2 saat çalışma garantile, hafta sonu eksik kalanı telafi et. Fazla mesai günlerinde bile 30 dakika formül tekrarı yap.
Çalışan Adaylar İçin Koçluk Avantajı
Çalışan adaylar için koçluk desteği, zamandan tasarruf etmenin en etkili yoludur. Koçluk sürecimizde çalışan adaylara özel olarak sunduğumuz hizmetler:
- Kişiselleştirilmiş çalışma planı: Mesai saatine, ulaşım süresine ve aile durumuna göre özel plan
- Haftalık takip: WhatsApp üzerinden haftalık hedef belirleme ve takip
- Verimli kaynak seçimi: "Hangisini çalışayım?" kararsızlığını ortadan kaldırma
- Motivasyon desteği: Tükenmişlik anlarında destek ve strateji revizyonu
- Esnek iletişim: Mesai saatlerine uygun koçluk seansları
- Deneme analizi: Her deneme sonrası zayıf alan analizi ve aksiyon planı
Çalışan Aday Başarı Oranı
Bu oran, koçluk almayan çalışan adaylara kıyasla önemli ölçüde yüksektir. Fark, kişiselleştirilmiş planlama ve düzenli takipten kaynaklanmaktadır.
Sık Sorulan Sorular (SSS)
Günde sadece 2 saat çalışarak ALES'te kaç puan alabilirim?
Günde 2 saat verimli ve düzenli çalışmayla, 4-6 aylık bir hazırlık sürecinde ALES'te 65-75 puan aralığı hedeflenebilir. Hafta sonu 5-6 saatlik destekle bu hedef 70-80 aralığına çıkabilir. Kritik olan süreklilik ve doğru çalışma yöntemidir. Koçluk desteğiyle bu süreç daha verimli hale gelir ve hedef puan aralığı genişler.
İş çıkışı çok yorgun oluyorum, nasıl çalışabilirim?
Bu, çalışan adayların en sık yaşadığı sorundur. Çözüm önerileri: İş çıkışı doğrudan masaya oturma, 30 dakika dinlen (duş, hafif yemek, kısa mola). Sonra Pomodoro tekniğiyle 25+5 dakika ritmiyle başla. İlk 10 dakikayı atlatırsan geri kalanı gelir. Çok yorgun günlerde 1 saat bile çalışmak, hiç çalışmamaktan iyidir.
Hafta içi hiç çalışamazsam sadece hafta sonu yeterli mi?
Sadece hafta sonu çalışmak, öğrenme sürekliliği açısından ideal değildir ancak imkansız da değildir. Hafta sonları 8-10 saat çalışarak ve hafta içi en az formül tekrarı yaparak belirli bir seviyeye ulaşabilirsin. Ancak hafta içi en az 3 gün 1-1.5 saat çalışmak, hafta sonu ağırlıklı programa göre çok daha etkilidir.
Eşim/ailem destek olmuyor, ne yapmalıyım?
ALES hazırlığı bireysel bir süreç olsa da aile desteği motivasyonu ciddi şekilde etkiler. Çözüm: Hedefini ve sürecini ailene net olarak anlat. "Ben yüksek lisans yaparak kariyerimde ilerlemek istiyorum, bunun için 4 ay boyunca akşamları 2 saat çalışmam gerekiyor" gibi somut bir açıklama yap. Çalışma saatlerini netleştir ve aile ile kaliteli vakit geçirmeyi ihmal etme.
İş yerinde öğle molasında çalışabilir miyim?
Evet, öğle molası harika bir bonus çalışma zamanıdır. Ancak tam konu çalışması yerine formül tekrarı, kart çalışması veya 10-15 soru çözümü için kullan. 20-30 dakikalık öğle molası çalışması, haftalık toplam süreye 1.5-2.5 saat ekler. Bu, küçük ama tutarlı katkı büyük fark yaratır.
Çalışanlar için en uygun ALES hazırlık süresi ne kadardır?
Çalışan adaylar için ideal hazırlık süresi 4-6 aydır. 4 aydan kısa hazırlık sürecinde temel konuları yetiştirememe riski vardır. 6 aydan uzun süreç ise motivasyon kaybına yol açabilir. Koçluk desteğiyle bu süre daha verimli yönetilir ve 3-4 ayda bile etkili sonuçlar alınabilir.
Çalışanlar İçin Esnek Koçluk — Bronz Paket
Mesai saatlerine uygun kişisel akşam programı + haftalık takip. Bronz paket çalışan adaylar için ideal. 0531 333 9833 | Bronz Paketi İncele
⚖️ Disclaimer
Bu içerik sınav hazırlığı amaçlı bilgilendirme rehberidir. Resmi başvuru+sınav bilgileri için ÖSYM+ilgili kurum resmi sayfalarını doğrulayın. Sınav bilgileri için ÖSYM resmi kılavuzunu doğrulayın.
📚 Akademik Kariyer İçin İkinci Sınav: YÖKDİL / YDS
ALES tek başına yeterli değil; akademik yolda yabancı dil puanı da istenir. Araştırma görevlisi kadrolarında YDS/YÖKDİL'den en az 50 puan aranır (meslek yüksekokullarında okutman, çevirici ve yabancı dille eğitim yapılan programlar dışındaki kadrolarda dil şartı yoktur). Doktora başvurusunda alt sınır 55'tir (Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği md. 16); ÜAK'ın doçentlik başvurusu için aradığı puan da en az 55'tir. Üniversiteler kendi ilanlarında bu sınırları yükseltebilir.
İlgili rehberler: